Rockby LogoRockby

زغال سنگ

سنگ رسوبی آلی

Coal

همچنین شناخته شده به عنوان: فحم سنگ

عکس گرفته‌اید؟ با اپلیکیشن Rockby فوراً سنگ‌ها را شناسایی کنید

باز کردن اپ

توضیحات

زغال سنگ یک سنگ رسوبی آلی قابل احتراق است که عمدتاً از کربن، هیدروژن، اکسیژن، نیتروژن و گوگرد تشکیل شده است. این ماده از فشرده شدن و دگرگونی بقایای گیاهی در طول میلیون‌ها سال به وجود می‌آید. کیفیت زغال سنگ بر اساس میزان کربن، رطوبت، مواد فرار و خاکستر آن تعیین می‌شود. انواع اصلی آن شامل لیگنیت (زغال قهوه‌ای)، زغال بیتومینه (زغال سیاه) و آنتراسیت (زغال سخت) است که هر کدام دارای خواص فیزیکی و شیمیایی متفاوتی هستند.

نحوه شناسایی

رنگ
سیاه تا قهوه‌ای تیره
جلا
مات، نیمه‌فلزی تا فلزی (در آنتراسیت)
بافت
معمولاً لایه‌ای، گاهی اوقات یکپارچه و فشرده، ممکن است حاوی بقایای گیاهی قابل مشاهده باشد.
شکل بلور
فاقد شکل بلوری مشخص (آمورف)، اما ممکن است ساختارهای گیاهی فسیل شده را نشان دهد.
رخ
فاقد کلیواژ واقعی، شکستگی صدفی یا نامنظم دارد.
محیط زمین‌شناسی
حوضه‌های رسوبی، دلتاها، دشت‌های سیلابی، باتلاق‌ها و مرداب‌های باستانی که شرایط بی‌هوازی برای حفظ مواد آلی فراهم بوده است.

حقایق کلیدی

  • سختی: 1 تا 2.5 (مقیاس موس)
  • وزن مخصوص: 1.1 تا 1.5 (متغیر بر اساس نوع زغال سنگ)
  • سیستم بلوری: آمورف (فاقد ساختار بلوری منظم)
  • رنگ: سیاه، قهوه‌ای تیره
  • جلا: مات، خاکی، نیمه‌فلزی، فلزی
  • شفافیت: کدر
  • شکستگی: صدفی، نامنظم، گاهی اوقات مکعبی (در آنتراسیت)
  • رخ: فاقد کلیواژ واقعی
  • ترکیب: عمدتاً کربن (50% تا 98%)، هیدروژن، اکسیژن، نیتروژن، گوگرد و مقادیر کمی از عناصر معدنی (خاکستر)

بررسی سریع

  • رنگ: سیاه تا قهوه‌ای تیره
  • جلا: مات تا فلزی
  • رنگ خاکه: سیاه تا قهوه‌ای تیره

ویژگی‌های فیزیکی

  • عادت بلوری: توده‌ای، لایه‌ای، آمورف
  • نوع رخ: فاقد کلیواژ
  • نوع شکستگی: صدفی تا نامنظم
  • چقرمگی: شکننده
  • نوع جلا: مات تا فلزی

نحوه تشکیل

زغال سنگ از بقایای گیاهان خشکی که در محیط‌های باتلاقی و مردابی دفن شده‌اند، تحت شرایط بی‌هوازی و با گذشت زمان طولانی، تحت تأثیر فشار و حرارت (دیاژنز و متامورفیسم خفیف) تشکیل می‌شود. این فرآیند شامل مراحل پیت (تورب)، لیگنیت، زغال بیتومینه و آنتراسیت است که با افزایش درصد کربن و کاهش مواد فرار همراه است.

کاربرد

تولید برق (سوخت نیروگاه‌های حرارتی)، تولید کک (برای صنایع فولاد)، تولید گاز سنتز، تولید مواد شیمیایی آلی، سوخت خانگی و صنعتی.

توزیع سنی

عمدتاً کربونیفر، پرمین، ژوراسیک و ترشیاری، اما در تمام دوران‌های زمین‌شناسی یافت می‌شود.

کجا پیدا کنیم

ایالات متحده آمریکا

آپالاشیا، حوضه ایلی‌نوی، حوضه پودر ریور (وایومینگ و مونتانا) از بزرگترین مناطق تولیدکننده زغال سنگ هستند.

چین

بزرگترین تولیدکننده و مصرف‌کننده زغال سنگ در جهان، با ذخایر گسترده در استان‌های شانشی و مغولستان داخلی.

هند

ذخایر قابل توجهی در شرق کشور، به ویژه در ایالت‌های جارکند، اوریسا و چتیسگر.

استرالیا

ذخایر بزرگ زغال سنگ بیتومینه و لیگنیت، عمدتاً در کوئینزلند و نیو ساوت ولز.

روسیه

حوضه کوزباس و حوضه تونگوسکا از مناطق مهم تولید زغال سنگ هستند.

آلمان

ذخایر بزرگ لیگنیت در منطقه راینلند و لوزاتیا.

ایران

ذخایر زغال سنگ در البرز مرکزی (شاهرود، دامغان)، کرمان (کوهبنان، زرند)، طبس و آذربایجان.

نکات پیدا کردن

جستجو در سازندهای رسوبی

زغال سنگ معمولاً در لایه‌های رسوبی، به ویژه در سازندهای مربوط به دوران کربونیفر، پرمین و ترشیاری یافت می‌شود. به دنبال توالی‌های سنگی شامل شیل، ماسه‌سنگ و کنگلومرا باشید که نشان‌دهنده محیط‌های رسوبی باستانی هستند.

شناسایی بقایای گیاهی

در زغال سنگ‌های با درجه پایین‌تر (مانند لیگنیت)، ممکن است بقایای گیاهی مانند برگ‌ها، شاخه‌ها و تنه درختان به وضوح قابل مشاهده باشند. این نشان‌دهنده منشأ آلی سنگ است.

رنگ و درخشش

زغال سنگ معمولاً سیاه یا قهوه‌ای تیره است. درخشش آن از مات تا نیمه‌فلزی متغیر است و در آنتراسیت (بالاترین درجه زغال سنگ) می‌تواند فلزی باشد.

چگالی و سختی

زغال سنگ نسبتاً سبک است (چگالی 1.1 تا 1.5 گرم بر سانتی‌متر مکعب) و سختی پایینی دارد (1 تا 2.5 در مقیاس موس)، بنابراین به راحتی با چاقو خراشیده می‌شود.

آزمایش سوختن

یک قطعه کوچک زغال سنگ را می‌توان با احتیاط حرارت داد. زغال سنگ می‌سوزد و بوی مشخصی (بوی گوگرد یا مواد آلی سوخته) تولید می‌کند. این آزمایش باید با احتیاط و در محیط تهویه‌شده انجام شود.

ایمنی

هنگام جمع‌آوری زغال سنگ، به ویژه در معادن یا مناطق صنعتی، از تجهیزات ایمنی مناسب (کلاه ایمنی، دستکش، ماسک) استفاده کنید. گرد و غبار زغال سنگ می‌تواند حاوی سیلیس باشد و استنشاق طولانی‌مدت آن منجر به بیماری‌های ریوی (پنوموکونیوز) شود. همچنین، برخی از زغال سنگ‌ها ممکن است حاوی مقادیر کمی از عناصر رادیواکتیو یا فلزات سنگین باشند.

سنگ‌های مشابه

شیل نفتی

Oil Shale

همچنین شناخته شده به عنوان: شیل کِروژن‌دار

پیت (تورب)

Peat

همچنین شناخته شده به عنوان: خاک تورب

آسفالت

Asphalt

همچنین شناخته شده به عنوان: قیر طبیعی

طبقه‌بندی علمی

رده کانی
سنگ رسوبی آلی
گروه
سوخت‌های فسیلی
سیستم بلوری
آمورف
فرمول شیمیایی
فرمول شیمیایی مشخصی ندارد، ترکیبی پیچیده از ترکیبات آلی کربن‌دار است.
ترکیب
کربن (C)، هیدروژن (H)، اکسیژن (O)، نیتروژن (N)، گوگرد (S) و مواد معدنی (خاکستر)

کشف بیشتر درباره زغال سنگ

هرجا سنگ‌ها را شناسایی کنید

رایگان در iOS، اندروید و وب. شناسایی با عکس، پایگاه داده کامل و مجموعه شخصی شما.

باز کردن در اپ