عکس گرفتهاید؟ با اپلیکیشن Rockby فوراً سنگها را شناسایی کنید
باز کردن اپتوضیحات
جاسپر یک نوع کلسدونی مات و ریزبلورین (میکروکریستالین) از کوارتز است که به دلیل وجود ناخالصیهای معدنی مختلف، در طیف وسیعی از رنگها و الگوها یافت میشود. این ناخالصیها، که میتوانند تا 20 درصد از حجم سنگ را تشکیل دهند، شامل اکسیدهای آهن (قرمز، قهوهای، زرد)، منگنز (سیاه، خاکستری)، رس و سایر مواد معدنی هستند. ساختار ریزبلورین آن باعث میشود که جاسپر برخلاف کوارتز شفاف، مات باشد. سختی بالای آن (7 در مقیاس موس) و مقاومت در برابر هوازدگی، آن را به سنگی بادوام تبدیل کرده است.
نحوه شناسایی
- رنگ
- بسیار متنوع؛ قرمز، قهوهای، زرد، سبز، آبی، سیاه، خاکستری، سفید و ترکیبی از این رنگها با الگوهای نواری، خالدار، نقطهای یا منظرهای.
- جلا
- مات تا مومی.
- بافت
- صاف و یکنواخت در سطح شکستگی، بدون بلورهای قابل مشاهده با چشم غیرمسلح.
- شکل بلور
- به صورت تودهای، گرهای، رگهای یا پرکننده فضاهای خالی یافت میشود. بلورهای منفرد قابل مشاهده نیستند.
- رخ
- فاقد کلیواژ (رخ).
- محیط زمینشناسی
- در محیطهای رسوبی، آتشفشانی و هیدروترمال، اغلب در ارتباط با چرت، سنگهای آتشفشانی، و رگههای سیلیسی یافت میشود. میتواند در گرهها و لایههای رسوبی، یا به عنوان پرکننده شکستگیها و حفرهها در سنگهای میزبان تشکیل شود.
حقایق کلیدی
- سختی: 7 در مقیاس موس.
- وزن مخصوص: 2.58 - 2.91.
- سیستم بلوری: تریگونال (به دلیل ساختار کوارتز میکروکریستالین).
- رنگ: بسیار متنوع، از جمله قرمز، قهوهای، زرد، سبز، آبی، سیاه، سفید و ترکیبی از این رنگها.
- جلا: مات تا مومی.
- شفافیت: مات (کدر).
- شکستگی: صدفی (Conchoidal) تا نامنظم.
- رخ: فاقد کلیواژ (رخ).
- ترکیب: دیاکسید سیلیسیم (SiO2) با ناخالصیهای فراوان (اکسیدهای آهن، رس، منگنز و غیره).
بررسی سریع
- رنگ: بسیار متنوع (قرمز، قهوهای، زرد، سبز، آبی، سیاه، سفید) با الگوهای مختلف.
- جلا: مات تا مومی.
- رنگ خاکه: سفید.
ویژگیهای فیزیکی
- عادت بلوری: تودهای، گرهای، رگهای، پرکننده فضاهای خالی. بلورهای منفرد قابل مشاهده نیستند.
- نوع رخ: فاقد کلیواژ.
- نوع شکستگی: صدفی تا نامنظم.
- چقرمگی: شکننده.
- نوع جلا: مات تا مومی.
نحوه تشکیل
جاسپر عمدتاً از رسوبگذاری سیلیس در محیطهای آبی، اغلب در ارتباط با فعالیتهای آتشفشانی یا هیدروترمال، تشکیل میشود. این سیلیس به صورت ژل سیلیسی رسوب کرده و سپس به کلسدونی (کوارتز میکروکریستالین) تبدیل میشود. رنگهای متنوع آن ناشی از ناخالصیهای اکسید آهن، منگنز، رس و سایر مواد معدنی است که در زمان تشکیل در ژل سیلیس به دام افتادهاند. میتواند در رگهها، گرهها یا به عنوان پرکننده فضاهای خالی در سنگهای دیگر یافت شود. همچنین میتواند از جایگزینی سیلیسی مواد آلی یا خاکستر آتشفشانی تشکیل شود.
کاربرد
جاسپر به دلیل زیبایی و تنوع رنگی، عمدتاً به عنوان سنگ زینتی و جواهرسازی (کابوشن، مهره، حکاکی) استفاده میشود. در گذشته برای ساخت ابزار و سلاح نیز به کار میرفته است. برخی از انواع آن در ساخت مجسمههای کوچک و اشیاء هنری نیز کاربرد دارند.
توزیع سنی
از پرکامبرین تا دوران سنوزوئیک یافت میشود.
کجا پیدا کنیم
ایالات متحده آمریکا
اورگان، آیداهو، کالیفرنیا، آریزونا، واشنگتن (انواع مختلفی از جاسپر، از جمله جاسپر منظرهای و جاسپر اقیانوسی).
استرالیا
مناطق غنی از جاسپر، به ویژه جاسپر موکایت (Mookaite Jasper) در استرالیای غربی.
هند
منابع قابل توجهی از جاسپر قرمز و قهوهای.
مصر
جاسپر قرمز از دوران باستان در مصر مورد استفاده قرار میگرفته است.
روسیه
اورال (انواع جاسپر با الگوهای زیبا).
ماداگاسکار
جاسپر اقیانوسی (Ocean Jasper) که به دلیل الگوهای دایرهای و رنگهای متنوعش مشهور است.
نکات پیدا کردن
جستجو در مناطق آتشفشانی و رسوبی
جاسپر اغلب در مناطقی با فعالیتهای آتشفشانی گذشته یا در بسترهای رودخانهای و سواحل که سنگهای رسوبی حاوی سیلیس وجود دارند، یافت میشود.
بررسی سنگریزهها و قلوهسنگها
در بستر رودخانهها و سواحل، به دنبال سنگریزههای صاف و گرد با رنگها و الگوهای متنوع باشید. جاسپر به دلیل سختی بالا، در برابر فرسایش مقاوم است و اغلب به صورت قلوهسنگهای صیقلی یافت میشود.
شناسایی بر اساس مات بودن و سختی
جاسپر همیشه مات است و با چاقو یا سکه خراشیده نمیشود (سختی 7). این ویژگیها به تمایز آن از سنگهای نرمتر کمک میکند.
توجه به الگوها و رنگها
تنوع رنگی و الگوهای منحصر به فرد جاسپر، از ویژگیهای بارز آن است. به دنبال سنگهایی با نوارهای مشخص، نقاط، یا طرحهای منظرهای باشید.
سنگهای مشابه
عقیق
Agate
همچنین شناخته شده به عنوان: آگات
کلسدونی
Chalcedony
همچنین شناخته شده به عنوان: کلسدونی
سنگ خون
Heliotrope
همچنین شناخته شده به عنوان: هلیوتروپ
کوارتز
Quartz
همچنین شناخته شده به عنوان: کوارتز
طبقهبندی علمی
- رده کانی
- سیلیکات (تکتوسیلیکات)
- گروه
- کوارتز (نوعی کلسدونی)
- سیستم بلوری
- تریگونال
- فرمول شیمیایی
- SiO2 (با ناخالصیهای فراوان)
- ترکیب
- دیاکسید سیلیسیم با مقادیر قابل توجهی از ناخالصیهای معدنی مانند اکسیدهای آهن، رس، منگنز و سایر مواد معدنی که مسئول رنگ و الگوهای آن هستند.
کشف بیشتر درباره جاسپر
هرجا سنگها را شناسایی کنید
رایگان در iOS، اندروید و وب. شناسایی با عکس، پایگاه داده کامل و مجموعه شخصی شما.