عکس گرفتهاید؟ با اپلیکیشن Rockby فوراً سنگها را شناسایی کنید
باز کردن اپتوضیحات
سنگ آهک یک سنگ رسوبی کربناتی است که حداقل 50 درصد آن از کانی کلسیت (CaCO3) تشکیل شده است. این سنگ میتواند دارای بافتهای مختلفی باشد، از ریزدانه تا درشتدانه، و اغلب حاوی فسیلهای دریایی است. رنگ آن معمولاً سفید، خاکستری، کرم یا قهوهای روشن است، اما میتواند به دلیل وجود ناخالصیها (مانند اکسیدهای آهن، رس، مواد آلی) به رنگهای دیگر نیز دیده شود. گراول سنگ آهک به قطعاتی از سنگ آهک با اندازه ذرات بین 2 تا 64 میلیمتر اطلاق میشود که معمولاً گوشههای گرد شده دارند.
نحوه شناسایی
- رنگ
- معمولاً سفید، خاکستری، کرم، قهوهای روشن. ممکن است به دلیل ناخالصیها به رنگهای صورتی، زرد، سبز یا سیاه نیز دیده شود.
- جلا
- کدر تا خاکی در نمونههای ریزدانه، شیشهای تا مرواریدی در بلورهای کلسیت.
- بافت
- متغیر، از ریزدانه تا درشتدانه. میتواند فسیلدار، اُولیتی، پیزولیتی، یا ماسهای باشد. گراول سنگ آهک دارای بافت دانهای و قطعات خرد شده است.
- شکل بلور
- کلسیت (کانی اصلی سنگ آهک) به صورت بلورهای رومبوهدرال یا اسکالنوئدرال متبلور میشود. در سنگ آهک، بلورها معمولاً ریز و در هم تنیده هستند.
- رخ
- کلسیت دارای رخ کامل در سه جهت (رومبوهدرال) است. در سنگ آهک، این رخ ممکن است به دلیل ریزبودن بلورها به وضوح دیده نشود.
- محیط زمینشناسی
- محیطهای دریایی کمعمق و گرم، دریاچههای بزرگ، غارها (به صورت استالاکتیت و استالاگمیت) و چشمههای آب گرم (تراورتن).
حقایق کلیدی
- سختی: 3 در مقیاس موس (کلسیت)
- وزن مخصوص: 2.71 گرم بر سانتیمتر مکعب (کلسیت)
- سیستم بلوری: تریگونال (کلسیت)
- رنگ: سفید، خاکستری، کرم، قهوهای روشن (متغیر)
- جلا: کدر تا خاکی، شیشهای تا مرواریدی
- شفافیت: کدر تا نیمهشفاف (در بلورهای کلسیت شفاف)
- شکستگی: صدفی تا نامنظم
- رخ: رخ کامل رومبوهدرال در سه جهت (کلسیت)
- ترکیب: عمدتاً کربنات کلسیم (CaCO3)
بررسی سریع
- رنگ: سفید، خاکستری، کرم، قهوهای روشن
- جلا: کدر تا خاکی، شیشهای تا مرواریدی
- رنگ خاکه: سفید
ویژگیهای فیزیکی
- عادت بلوری: بلورهای رومبوهدرال یا اسکالنوئدرال (کلسیت)، تودهای، دانهای، خاکی در سنگ آهک
- نوع رخ: رخ کامل رومبوهدرال {1011}
- نوع شکستگی: صدفی تا نامنظم
- چقرمگی: شکننده
- نوع جلا: کدر، خاکی، شیشهای، مرواریدی
نحوه تشکیل
سنگ آهک عمدتاً از کانی کلسیت (CaCO3) تشکیل شده و از طریق فرآیندهای بیوژنیک (تجمع بقایای موجودات دریایی مانند صدفها، مرجانها، فورامینیفرها و جلبکها) یا شیمیایی (رسوب مستقیم کلسیت از آبهای غنی از کلسیم) در محیطهای دریایی کمعمق و گرم تشکیل میشود. گراول سنگ آهک به قطعات خرد شده و گرد شده سنگ آهک اطلاق میشود که میتواند منشأ طبیعی (توسط فرسایش و حمل و نقل) یا مصنوعی (توسط خردایش مکانیکی) داشته باشد.
کاربرد
سنگ آهک کاربردهای بسیار گستردهای دارد، از جمله: مصالح ساختمانی (سیمان، بتن، سنگ نما)، کشاورزی (تنظیم pH خاک)، صنایع شیمیایی (تولید آهک، کربید کلسیم)، متالورژی (فلاکس در ذوب فلزات)، تصفیه آب و فاضلاب، و به عنوان پرکننده در صنایع مختلف. گراول سنگ آهک به طور خاص در ساخت و ساز جادهها، زیرسازیها، زهکشی، و به عنوان مصالح پرکننده استفاده میشود.
توزیع سنی
سنگ آهک در تمام دورانهای زمینشناسی از پرکامبرین تا عهد حاضر تشکیل شده است، اما بیشترین ذخایر آن مربوط به دورانهای پالئوزوئیک و مزوزوئیک است.
کجا پیدا کنیم
ایران
ایران دارای ذخایر عظیم سنگ آهک در مناطق مختلف از جمله رشتهکوههای زاگرس، البرز و ایران مرکزی است. این ذخایر در دورانهای مختلف زمینشناسی تشکیل شدهاند و به وفور یافت میشوند.
ایالات متحده آمریکا
ایالات متحده دارای ذخایر گسترده سنگ آهک در ایالتهایی مانند کنتاکی، ایندیانا، فلوریدا و تگزاس است.
اروپا
کشورهای اروپایی مانند فرانسه، آلمان، ایتالیا و بریتانیا دارای ذخایر قابل توجهی از سنگ آهک هستند که در طول تاریخ برای ساخت و ساز و سایر مصارف مورد استفاده قرار گرفتهاند.
نکات پیدا کردن
تست اسید
سنگ آهک به دلیل وجود کلسیت، با اسید کلریدریک رقیق (HCl 10%) واکنش نشان داده و حبابهای گاز دیاکسید کربن (CO2) تولید میکند. این یک روش شناسایی قطعی است. (احتیاط: هنگام استفاده از اسید، از دستکش و عینک ایمنی استفاده کنید.)
بررسی فسیلها
بسیاری از سنگهای آهک حاوی فسیلهای دریایی هستند که نشاندهنده منشأ بیوژنیک آنهاست. به دنبال بقایای صدفها، مرجانها یا سایر موجودات دریایی باشید.
سختی
سختی سنگ آهک (کلسیت) 3 در مقیاس موس است، به این معنی که با یک سکه مسی یا چاقو خراشیده میشود. این ویژگی میتواند به تمایز آن از سنگهای سختتر کمک کند.
سنگهای مشابه
دولومیت
Dolomite (Calcium Magnesium Carbonate)
همچنین شناخته شده به عنوان: سنگ دولومیت
مارن
Marl
همچنین شناخته شده به عنوان: سنگ مارن
چرت
Chert
همچنین شناخته شده به عنوان: سنگ چرت
طبقهبندی علمی
- رده کانی
- کربناتها
- گروه
- کلسیت
- سیستم بلوری
- تریگونال
- فرمول شیمیایی
- CaCO3
- ترکیب
- کربنات کلسیم
کشف بیشتر درباره سنگ آهک
هرجا سنگها را شناسایی کنید
رایگان در iOS، اندروید و وب. شناسایی با عکس، پایگاه داده کامل و مجموعه شخصی شما.