Realgar op Pararealgar

Beschrijving

Realgar en Pararealgar zijn twee polymorfen van arseensulfide (AsS), wat betekent dat ze dezelfde chemische samenstelling hebben maar een verschillende kristalstructuur. Realgar (α-As4S4) is monoklien en heeft een kenmerkende oranjerode tot scharlakenrode kleur. Pararealgar (AsS) is ook monoklien, maar heeft een citroengele tot oranjegele kleur en een vezelige of poederachtige habitus. Vaak wordt Pararealgar gevonden als een alteratieproduct van Realgar, waarbij Realgar-kristallen bedekt zijn met een laagje Pararealgar als gevolg van blootstelling aan licht. Dit maakt de combinatie van 'Realgar op Pararealgar' een veelvoorkomend verschijnsel in mineralencollecties.

Hoe te identificeren

Kleur

Realgar: Oranjerood tot scharlakenrood. Pararealgar: Citroengeel tot oranjegeel, vaak als een poederachtige of vezelige coating op Realgar.

Glans

Realgar: Harsachtig tot diamantachtig. Pararealgar: Zijdeachtig tot dof.

Textuur

Realgar: Vaak in goed gevormde kristallen, korrelige aggregaten of massief. Pararealgar: Vezelig, poederachtig, of als korstvormige aggregaten.

Kristalvorm

Realgar: Monokliene prismatische kristallen, vaak gestreept. Pararealgar: Monokliene, maar meestal in vezelige of aciculaire aggregaten, zelden in goed gevormde kristallen.

Splijting

Realgar: Goede splijting in één richting ({010}). Pararealgar: Geen duidelijke splijting, eerder vezelige breuk.

Geologische omgeving

Hydrothermale aders bij lage temperaturen, hete bronnen, vulkanische fumarolen, en als alteratieproduct in arseenrijke afzettingen. Vaak geassocieerd met Orpiment, Stibniet, Galeniet, Pyriet en andere sulfiden.

Belangrijke feiten

• Hardheid: Realgar: 1.5 - 2 op de schaal van Mohs. Pararealgar: 1.5 - 2 op de schaal van Mohs.
• Soortelijk gewicht: Realgar: 3.56. Pararealgar: 3.50.
• Kristalstelsel: Realgar: Monoklien. Pararealgar: Monoklien.
• Kleur: Realgar: Oranjerood tot scharlakenrood. Pararealgar: Citroengeel tot oranjegeel.
• Glans: Realgar: Harsachtig tot diamantachtig. Pararealgar: Zijdeachtig tot dof.
• Transparantie: Realgar: Transparant tot doorschijnend. Pararealgar: Doorschijnend tot opaak.
• Breuk: Realgar: Conchoïdaal tot onregelmatig. Pararealgar: Vezelig.
• Splijting: Realgar: Goede splijting in één richting ({010}). Pararealgar: Geen duidelijke splijting.
• Samenstelling: Realgar: Arseensulfide (As4S4). Pararealgar: Arseensulfide (AsS).

Snelle controle

• Kleur: Realgar: Oranjerood tot scharlakenrood. Pararealgar: Citroengeel tot oranjegeel.
• Glans: Realgar: Harsachtig tot diamantachtig. Pararealgar: Zijdeachtig tot dof.
• Streekkleur: Realgar: Oranjerood tot geel. Pararealgar: Lichtgeel.

Fysische kenmerken

• Kristalhabitus: Realgar: Prismatische kristallen, korrelige aggregaten, massief. Pararealgar: Vezelige, aciculaire, poederachtige of korstvormige aggregaten.
• Splijtingstype: Realgar: Perfect op {010}. Pararealgar: Geen duidelijke splijting.
• Breuktype: Realgar: Conchoïdaal tot onregelmatig. Pararealgar: Vezelig.
• Taaiheid: Realgar: Bros. Pararealgar: Bros.
• Glanstype: Realgar: Harsachtig tot diamantachtig. Pararealgar: Zijdeachtig tot dof.

Vorming

Realgar en Pararealgar zijn beide arseensulfidemineralen die zich vormen in hydrothermale aders bij lage temperaturen, vaak geassocieerd met vulkanische activiteit, hete bronnen en afzettingen van edelmetalen. Realgar is de stabiele fase bij hogere temperaturen (boven ongeveer 268°C), terwijl Pararealgar de stabiele fase is bij lagere temperaturen. Pararealgar kan ook ontstaan door de fotochemische omzetting van Realgar onder invloed van licht, waarbij Realgar (As4S4) transformeert naar Pararealgar (AsS) en orpiment (As2S3). Dit proces is vaak zichtbaar als een verandering van kleur en textuur op het oppervlak van Realgar-monsters die aan licht zijn blootgesteld.

Gebruik

Historisch werd Realgar gebruikt als pigment (koningsrood), in vuurwerk, en als insecticide. Vanwege de toxiciteit van arseen zijn deze toepassingen grotendeels stopgezet. Tegenwoordig hebben Realgar en Pararealgar voornamelijk wetenschappelijke en verzamelwaarde. Ze zijn van belang voor mineralogen en geologen om de omstandigheden van hydrothermale afzettingen te begrijpen.

Ouderdomsverdeling

Niet van toepassing, mineralen hebben geen geologische leeftijd in de zin van gesteenten, maar vormen zich in specifieke geologische tijdsperioden en omstandigheden.

Waar te vinden

Zoektips

Vergelijkbare stenen

Wetenschappelijke classificatie

Mineraalklasse

Sulfiden

Groep

Realgar-groep (voor Realgar), geen specifieke groep voor Pararealgar als polymorf van Realgar.

Kristalstelsel

Monoklien

Chemische formule

AsS (Realgar is As4S4, Pararealgar is AsS)

Samenstelling

Arseen (As) en Zwavel (S)

Ontdek Realgar op Pararealgar