Masz zdjęcie? Rozpoznawaj skały natychmiast w aplikacji Rockby
Otwórz aplikacjęOpis
Kwarc z hematytem to minerał składający się głównie z dwutlenku krzemu (SiO2) z domieszką tlenku żelaza(III) (Fe2O3), czyli hematytu. Obecność hematytu nadaje kwarcowi charakterystyczne czerwone, czerwonobrązowe, a czasem różowe zabarwienie. Hematyt może występować w postaci drobnych inkluzji rozproszonych w masie kwarcu, tworząc jednolite zabarwienie, lub jako wyraźne warstwy i pasma. Kwarc z hematytem może występować w postaci kryształów, skupień ziarnistych lub masywnych.
Jak identyfikować
- Kolor
- Czerwony, czerwonobrązowy, różowy, pomarańczowo-czerwony. Zabarwienie może być jednolite lub pasmowe, często z widocznymi inkluzjami hematytu.
- Połysk
- Szklisty do matowego, w zależności od stopnia krystaliczności i obecności inkluzji.
- Tekstura
- Krystaliczna, ziarnista, masywna. Może wykazywać drobne inkluzje hematytu widoczne pod lupą.
- Forma krystaliczna
- Heksagonalne słupy zakończone piramidami, często w postaci skupień druzowych, geod lub żył. Może występować również w formie masywnej lub ziarnistej.
- Łupliwość
- Brak wyraźnej łupliwości (kwarc). Hematyt również nie wykazuje wyraźnej łupliwości, ale może mieć parting.
- Środowisko geologiczne
- Żyły hydrotermalne, strefy utleniania złóż rud żelaza, skały metamorficzne (kwarcyt), skały osadowe (piaskowce żelaziste, jaspisy).
Kluczowe fakty
- Twardość: 7 (kwarc), 5-6.5 (hematyt) w skali Mohsa
- Gęstość względna: 2.65 (kwarc), 5.26 (hematyt)
- Układ krystalograficzny: Trygonalny (kwarc), Trygonalny (hematyt)
- Kolor: Bezbarwny, biały, szary, fioletowy, różowy, brązowy, czarny (kwarc); Czerwony, czerwonobrązowy, czarny, srebrzystoszary (hematyt)
- Połysk: Szklisty (kwarc), Metaliczny, półmetaliczny, matowy (hematyt)
- Przezroczystość: Przezroczysty do nieprzezroczystego
- Przełam: Muszlowy (kwarc), Nierówny do muszlowego (hematyt)
- Łupliwość: Brak (kwarc), Brak wyraźnej łupliwości, parting (hematyt)
- Skład: Dwutlenek krzemu (SiO2) z tlenkiem żelaza(III) (Fe2O3)
Szybkie sprawdzenie
- Kolor: Czerwony, czerwonobrązowy, różowy
- Połysk: Szklisty do matowego
- Rysa: Biała (kwarc), czerwonobrązowa (hematyt)
Cechy fizyczne
- Pokrój kryształów: Słupkowy, pryzmatyczny, masywny, ziarnisty, druzowy (kwarc); Tabliczkowy, romboedryczny, masywny, ziarnisty, nerkowaty (hematyt)
- Rodzaj łupliwości: Brak (kwarc); Brak wyraźnej łupliwości, parting na {0001} i {1011} (hematyt)
- Rodzaj przełamu: Muszlowy (kwarc); Nierówny do muszlowego (hematyt)
- Spoistość: Kruchy
- Rodzaj połysku: Szklisty (kwarc); Metaliczny, półmetaliczny, matowy (hematyt)
Powstawanie
Kwarc z hematytem tworzy się w wyniku procesów hydrotermalnych, metasomatycznych lub sedymentacyjnych. W przypadku procesów hydrotermalnych, roztwory bogate w krzemionkę (SiO2) i związki żelaza (Fe) krążą przez szczeliny i pory w skałach, osadzając kwarc i hematyt. Hematyt może występować jako inkluzje w kwarcu, powłoki na jego powierzchni lub jako oddzielne kryształy. W środowiskach sedymentacyjnych, hematyt może być osadzany wraz z kwarcem w postaci piaskowców żelazistych lub jaspisów. Czerwone zabarwienie kwarcu jest spowodowane obecnością drobnych inkluzji hematytu (Fe2O3) lub tlenków i wodorotlenków żelaza.
Zastosowanie
Kwarc z hematytem jest ceniony w jubilerstwie i rzemiośle artystycznym, zwłaszcza odmiany o intensywnym czerwonym zabarwieniu. Jest również wykorzystywany jako kamień ozdobny i kolekcjonerski. W przemyśle, kwarc (SiO2) jest surowcem do produkcji szkła, ceramiki, materiałów ściernych i elektronicznych, natomiast hematyt (Fe2O3) jest główną rudą żelaza.
Rozkład wiekowy
Występuje w skałach o różnym wieku geologicznym, od prekambru do kenozoiku, w zależności od warunków hydrotermalnych i sedymentacyjnych.
Gdzie znaleźć
Brazylia
Znana z wysokiej jakości kwarcu z hematytem, często w postaci dużych kryształów i geod.
Madagaskar
Występują tam piękne okazy kwarcu z hematytem, często o intensywnym czerwonym zabarwieniu.
USA (Arizona, Kalifornia)
Występowanie w żyłach hydrotermalnych i strefach utleniania rud żelaza.
Rosja (Ural)
Znane z występowania kwarcu z różnymi inkluzjami, w tym hematytem.
Polska (Karkonosze, Góry Izerskie)
Występuje w żyłach kwarcowych, często z domieszkami tlenków żelaza, choć rzadziej w postaci intensywnie czerwonego kwarcu hematytowego.
Wskazówki dotyczące poszukiwań
Poszukiwanie w żyłach kwarcowych
Szukaj w obszarach występowania żył kwarcowych, zwłaszcza w strefach hydrotermalnych i w pobliżu złóż rud żelaza. Kwarc z hematytem często tworzy się w szczelinach i pęknięciach skał.
Obserwacja zabarwienia
Zwróć uwagę na czerwone, czerwonobrązowe lub różowe zabarwienie kwarcu. Intensywność koloru może wskazywać na obecność hematytu.
Test twardości
Kwarc jest twardy (7 w skali Mohsa), co odróżnia go od wielu innych minerałów o podobnym zabarwieniu. Hematyt ma twardość 5-6,5.
Test rysy
Rysa kwarcu jest biała. Rysa hematytu jest czerwonobrązowa, co może być pomocne przy identyfikacji inkluzji.
Podobne skały
Jaspis
SiO2 z domieszkami
Znana również jako: Jaspis czerwony
Awenturyn czerwony
SiO2 z inkluzjami hematytu lub goethytu
Znana również jako: Kwarc awenturynowy
Kwarc różowy
SiO2 z inkluzjami dumortierytu lub tytanu
Znana również jako: Różowy kwarc
Klasyfikacja naukowa
- Klasa minerału
- Tlenki (kwarc), Tlenki (hematyt)
- Grupa
- Kwarc (kwarc), Hematyt (hematyt)
- Układ krystalograficzny
- Trygonalny (kwarc), Trygonalny (hematyt)
- Wzór chemiczny
- SiO2 (kwarc), Fe2O3 (hematyt)
- Skład
- Dwutlenek krzemu (kwarc), Tlenek żelaza(III) (hematyt)
Poznaj Kwarc z Hematytem
Rozpoznawaj skały wszędzie
Bezpłatnie na iOS, Android i w przeglądarce. Rozpoznawanie po zdjęciu, pełna baza danych i Twoja osobista kolekcja.