การ์เดนควอตซ์

คำอธิบาย

การ์เดนควอตซ์เป็นควอตซ์ชนิดหนึ่งที่มีแร่ธาตุอื่น ๆ ถูกห่อหุ้มอยู่ภายในผลึก ทำให้เกิดลวดลายและสีสันที่หลากหลายคล้ายกับสวน, ทิวทัศน์, หรือโลกใต้น้ำภายในผลึกควอตซ์ที่โปร่งใสถึงโปร่งแสง แร่ธาตุที่เจือปนอาจเป็นสีเขียว (คลอไรต์), แดง/ส้ม/น้ำตาล (เฮมาไทต์, ลิโมไนต์), ขาว/เทา (เฟลด์สปาร์, คาร์บอเนต) หรือสีอื่นๆ ขึ้นอยู่กับชนิดของแร่ธาตุที่ถูกห่อหุ้ม

วิธีการระบุ

สี

ผลึกควอตซ์พื้นฐานมักจะไม่มีสี (ใส) ถึงขาวขุ่น แต่สีโดยรวมของการ์เดนควอตซ์จะขึ้นอยู่กับแร่ธาตุที่เจือปน ซึ่งอาจเป็นสีเขียว, แดง, ส้ม, น้ำตาล, เหลือง, ขาว, เทา หรือผสมกันหลายสี

ความวาว

คล้ายแก้ว (Vitreous) ถึงกึ่งคล้ายแก้ว (Sub-vitreous)

เนื้อหิน

พื้นผิวผลึกเรียบถึงขรุขระเล็กน้อยตามลักษณะการเติบโตของผลึกและแร่ธาตุเจือปน

รูปผลึก

ผลึกหกเหลี่ยมปริซึม (Hexagonal prismatic) ที่มีปลายพีระมิด (pyramidal terminations) หรือเป็นมวลรวม (massive) แร่ธาตุเจือปนจะปรากฏอยู่ภายในผลึกควอตซ์

แนวแตกเรียบ

ไม่มีรอยแยก (None) หรือรอยแยกไม่ชัดเจน (Indistinct) ตามระนาบ {011̅0}

สภาพแวดล้อมทางธรณีวิทยา

พบในสายแร่ความร้อนใต้พิภพ (hydrothermal veins), โพรง (vugs) และรอยแตก (fractures) ในหินอัคนี (igneous rocks) เช่น หินแกรนิต (granite) และหินเพกมาไทต์ (pegmatite) รวมถึงในหินแปร (metamorphic rocks) และหินตะกอน (sedimentary rocks) ที่มีสารละลายซิลิกาไหลผ่าน

ข้อเท็จจริงสำคัญ

• ความแข็ง: 7 (ตามมาตราโมห์)
• ความถ่วงจำเพาะ: 2.65 g/cm³
• ระบบผลึก: สามเหลี่ยม (Trigonal)
• สี: ไม่มีสีถึงขาวขุ่น มีสีของแร่ธาตุเจือปนหลากหลาย
• ความวาว: คล้ายแก้ว
• ความโปร่งใส: โปร่งใสถึงโปร่งแสง
• รอยแตก: ก้นหอย (Conchoidal)
• แนวแตกเรียบ: ไม่มี
• องค์ประกอบ: ซิลิคอนไดออกไซด์ (SiO₂) พร้อมแร่ธาตุเจือปนต่างๆ

ตรวจสอบด่วน

• สี: ใสถึงขาวขุ่น มีสีของแร่ธาตุเจือปน เช่น เขียว, แดง, ส้ม, น้ำตาล
• ความวาว: คล้ายแก้ว
• สีผง: ขาว

ลักษณะทางกายภาพ

• ลักษณะผลึก: ผลึกหกเหลี่ยมปริซึมที่มีปลายพีระมิด, มวลรวม, หรือเป็นเม็ด
• ชนิดแนวแตกเรียบ: ไม่มี
• ชนิดรอยแตก: ก้นหอย
• ความเหนียว: เปราะ (Brittle)
• ชนิดความวาว: คล้ายแก้ว

การก่อตัว

การ์เดนควอตซ์ก่อตัวขึ้นเมื่อผลึกควอตซ์ (ซิลิคอนไดออกไซด์) เติบโตในสภาพแวดล้อมที่มีแร่ธาตุอื่น ๆ เช่น คลอไรต์ (chlorite), เฮมาไทต์ (hematite), เฟลด์สปาร์ (feldspar), ไมกา (mica), รูไทล์ (rutile) หรือแร่ธาตุคาร์บอเนต (carbonates) ปะปนอยู่ แร่ธาตุเหล่านี้จะถูกห่อหุ้มไว้ภายในผลึกควอตซ์ในขณะที่ควอตซ์กำลังตกผลึก ทำให้เกิดลวดลายและสีสันที่หลากหลายคล้ายสวนหรือทิวทัศน์ภายในผลึก การเจือปนอาจเกิดขึ้นเป็นชั้นๆ (phantom) หรือกระจายตัวอยู่ภายในผลึก

การใช้ประโยชน์

ส่วนใหญ่ใช้เป็นหินประดับ, เครื่องประดับ, หินสะสม, และในทางอภิปรัชญา (metaphysical) เนื่องจากความสวยงามและลวดลายที่เป็นเอกลักษณ์

การกระจายตามอายุ

พบได้ในหินที่มีอายุทางธรณีวิทยาหลากหลาย ตั้งแต่ยุคพรีแคมเบรียนจนถึงยุคซีโนโซอิก ขึ้นอยู่กับการก่อตัวของควอตซ์และแร่ธาตุเจือปน

แหล่งที่พบ

เคล็ดลับการค้นหา

หินที่คล้ายกัน

การจำแนกทางวิทยาศาสตร์

ประเภทแร่

ซิลิเกต (Silicate)

กลุ่ม

ควอตซ์ (Quartz Group)

ระบบผลึก

สามเหลี่ยม (Trigonal)

สูตรเคมี

SiO₂ (พร้อมแร่ธาตุเจือปน)

องค์ประกอบ

ซิลิคอนไดออกไซด์ (Silicon Dioxide) เป็นองค์ประกอบหลัก โดยมีแร่ธาตุอื่น ๆ เช่น คลอไรต์ (Chlorite - (Mg,Fe)₃(Si,Al)₄O₁₀(OH)₂), เฮมาไทต์ (Hematite - Fe₂O₃), ลิโมไนต์ (Limonite - FeO(OH)·nH₂O), เฟลด์สปาร์ (Feldspar - KAlSi₃O₈, NaAlSi₃O₈, CaAl₂Si₂O₈), ไมกา (Mica - KAl₂(AlSi₃O₁₀)(OH)₂) เป็นต้น เจือปนอยู่

สำรวจ การ์เดนควอตซ์