มีรูปถ่ายแล้ว? ระบุหินทันทีด้วยแอป Rockby
เปิดแอปคำอธิบาย
มอสอาเกตเป็นรูปแบบหนึ่งของคาลซิโดนี (ควอตซ์จุลผลึก) ที่มีลักษณะเด่นคือมีสารเจือปนคล้ายมอสหรือเฟิร์น (เดนไดรต์) ซึ่งส่วนใหญ่ประกอบด้วยออกไซด์ของเหล็กหรือแมงกานีส สารเจือปนเหล่านี้มักมีสีเขียว น้ำตาลแดง หรือดำ และปรากฏอยู่ภายในเนื้อควอตซ์ที่โปร่งใสถึงโปร่งแสง มอสอาเกตไม่มีแถบสีเหมือนอาเกตทั่วไป แต่มีลวดลายเดนไดรต์ที่กระจายตัวอยู่ภายในเนื้อหิน
วิธีการระบุ
- สี
- ไม่มีสีถึงขาวขุ่น โปร่งใสถึงโปร่งแสง มีสารเจือปนเดนไดรต์สีเขียว น้ำตาลแดง หรือดำ
- ความวาว
- คล้ายขี้ผึ้งถึงด้าน
- เนื้อหิน
- เนื้อละเอียดมากถึงจุลผลึก
- รูปผลึก
- มักพบในรูปของมวลรวมแบบอัดแน่นหรือเป็นก้อนกลม (nodular) ภายในโพรงหิน ไม่แสดงรูปผลึกที่ชัดเจน
- แนวแตกเรียบ
- ไม่มีการแตกเรียบ (non-cleavage) แต่มีการแตกแบบก้นหอย (conchoidal fracture)
- สภาพแวดล้อมทางธรณีวิทยา
- พบในโพรงหรือรอยแตกของหินภูเขาไฟ เช่น หินบะซอลต์ หินไรโอไลต์ และหินแอนดีไซต์ รวมถึงในหินตะกอนบางชนิดที่เกิดจากการตกตะกอนของซิลิกา
ข้อเท็จจริงสำคัญ
- ความแข็ง: 6.5-7 ตามมาตราโมส
- ความถ่วงจำเพาะ: 2.58-2.64
- ระบบผลึก: ไตรโกนัล (ผลึกจุลภาค)
- สี: ไม่มีสีถึงขาวขุ่น มีสารเจือปนเดนไดรต์สีเขียว น้ำตาลแดง หรือดำ
- ความวาว: คล้ายขี้ผึ้งถึงด้าน
- ความโปร่งใส: โปร่งใสถึงโปร่งแสง
- รอยแตก: แบบก้นหอย (conchoidal)
- แนวแตกเรียบ: ไม่มี
- องค์ประกอบ: ซิลิคอนไดออกไซด์ (SiO2) พร้อมสารเจือปนออกไซด์ของเหล็กและแมงกานีส
ตรวจสอบด่วน
- สี: ไม่มีสีถึงขาวขุ่น มีสารเจือปนเดนไดรต์สีเขียว น้ำตาลแดง หรือดำ
- ความวาว: คล้ายขี้ผึ้งถึงด้าน
- สีผง: ขาว
ลักษณะทางกายภาพ
- ลักษณะผลึก: มวลรวมแบบอัดแน่น, มวลรวมแบบก้อนกลม, มวลรวมแบบเปลือกหอย
- ชนิดแนวแตกเรียบ: ไม่มี
- ชนิดรอยแตก: แบบก้นหอย (conchoidal)
- ความเหนียว: เปราะ
- ชนิดความวาว: คล้ายขี้ผึ้งถึงด้าน
การก่อตัว
มอสอาเกตก่อตัวขึ้นในโพรงหรือรอยแตกของหินภูเขาไฟ เช่น หินบะซอลต์หรือหินไรโอไลต์ โดยการตกตะกอนของสารละลายซิลิกาที่มีธาตุเหล็กหรือแมงกานีสออกไซด์แขวนลอยอยู่ สารละลายซิลิกาจะค่อยๆ ตกผลึกเป็นควอตซ์จุลผลึก (คาลซิโดนี) ในขณะที่ธาตุเหล็กและแมงกานีออกไซด์จะตกตะกอนเป็นโครงสร้างคล้ายมอสหรือเฟิร์น (เดนไดรต์) ซึ่งเป็นลักษณะเฉพาะของมอสอาเกต การก่อตัวนี้มักเกิดขึ้นที่อุณหภูมิต่ำและภายใต้สภาวะที่มีน้ำไหลผ่านอย่างช้าๆ
การใช้ประโยชน์
มอสอาเกตถูกนำมาใช้เป็นอัญมณีและหินประดับมานานหลายศตวรรษ เนื่องจากมีลวดลายที่เป็นเอกลักษณ์และสวยงาม มักถูกนำมาเจียระไนเป็นพลอยหลังเบี้ย ลูกปัด แกะสลัก และใช้ในงานเครื่องประดับ นอกจากนี้ยังเป็นที่นิยมในหมู่นักสะสมแร่และหิน
การกระจายตามอายุ
มอสอาเกตสามารถพบได้ในหินภูเขาไฟและหินตะกอนที่มีอายุแตกต่างกันไป ตั้งแต่ยุคพรีแคมเบรียนจนถึงยุคซีโนโซอิก ขึ้นอยู่กับแหล่งกำเนิดทางธรณีวิทยาเฉพาะ
แหล่งที่พบ
อินเดีย
เป็นแหล่งผลิตมอสอาเกตที่สำคัญ โดยเฉพาะจากรัฐคุชราตและรัฐมหาราษฏระ
บราซิล
พบมอสอาเกตคุณภาพดีในหลายภูมิภาค
สหรัฐอเมริกา
พบในรัฐออริกอน วอชิงตัน และไวโอมิง
ออสเตรเลีย
มีแหล่งมอสอาเกตที่สำคัญ
รัสเซีย
พบในบางพื้นที่ของไซบีเรีย
เคล็ดลับการค้นหา
สำรวจพื้นที่ภูเขาไฟ
มอสอาเกตมักพบในบริเวณที่มีหินภูเขาไฟเก่าแก่ โดยเฉพาะในโพรงหรือรอยแตกของหินบะซอลต์หรือหินไรโอไลต์
มองหาหินกรวดในลำธาร
มอสอาเกตที่ผุกร่อนออกจากหินต้นกำเนิดอาจถูกพัดพาไปตามลำธารและแม่น้ำ สามารถพบได้ในรูปของหินกรวดกลมมน
สังเกตลักษณะเฉพาะ
มองหาหินที่มีเนื้อโปร่งใสถึงโปร่งแสง และมีลวดลายคล้ายมอสหรือเฟิร์นสีเขียว น้ำตาลแดง หรือดำอยู่ภายใน
ใช้ค้อนธรณีวิทยา
ในการสำรวจหินภูเขาไฟ อาจจำเป็นต้องใช้ค้อนธรณีวิทยาเพื่อเปิดหินและตรวจสอบโพรงภายใน
หินที่คล้ายกัน
อาเกต
ซิลิคอนไดออกไซด์ (SiO2)
เรียกอีกชื่อว่า: หินโมรา
เดนไดรติกโอปอล
ซิลิคอนไดออกไซด์ไฮเดรต (SiO2·nH2O)
เรียกอีกชื่อว่า: โอปอลเดนไดรต์
เดนไดรติกควอตซ์
ซิลิคอนไดออกไซด์ (SiO2)
เรียกอีกชื่อว่า: ควอตซ์เดนไดรต์
การจำแนกทางวิทยาศาสตร์
- ประเภทแร่
- ซิลิเกต (เทคโตซิลิเกต)
- กลุ่ม
- ควอตซ์ (คาลซิโดนี)
- ระบบผลึก
- ไตรโกนัล (ผลึกจุลภาค)
- สูตรเคมี
- SiO2 (มีสารเจือปน FeOOH, MnO2)
- องค์ประกอบ
- ซิลิคอนไดออกไซด์ (SiO2) เป็นองค์ประกอบหลัก โดยมีสารเจือปนของออกไซด์ของเหล็ก (เช่น เกอไทต์) และ/หรือแมงกานีส (เช่น ไพโรลูไซต์) ที่ทำให้เกิดลวดลายเดนไดรต์
สำรวจ มอสอาเกต
ระบุหินได้ทุกที่
ฟรีบน iOS, Android และเว็บ ระบุจากรูปถ่าย ฐานข้อมูลครบถ้วน และคอลเลกชันส่วนตัวของคุณ