Breş

Açıklama

Breş, 2 mm'den büyük, köşeli veya yarı köşeli kayaç parçacıklarından (klastlar) oluşan ve bu klastların ince taneli bir matris (çimento) ile birleştiği bir kırıntılı kayaçtır. Klastların köşeli olması, taşınma mesafesinin kısa olduğunu veya parçalanmanın yerinde gerçekleştiğini gösterir. Klastların bileşimi, ana kayanın türüne bağlı olarak değişir. Matris genellikle kalsit, silis, kil mineralleri veya volkanik kül gibi malzemelerden oluşur. Renk ve doku, klastların ve matrisin bileşimine göre büyük ölçüde değişiklik gösterir.

Nasıl tanımlanır

Renk

Klastların ve matrisin bileşimine bağlı olarak çok çeşitli renklerde olabilir: gri, kahverengi, kırmızı, yeşil, siyah, beyaz veya çok renkli.

Parlaklık

Matrisin ve klastların mineralojisine bağlı olarak genellikle donuk, camsı veya topraksı.

Doku

Kırıntılı (klastik), köşeli veya yarı köşeli, 2 mm'den büyük klastlar içerir. Klastlar arasında ince taneli bir matris bulunur.

Kristal biçimi

Klastlar genellikle anhedral (şekilsiz) ve köşelidir. Matrisin mineralleri mikrokristalin veya amorf olabilir.

Dilinim

Kayaç genelinde belirgin bir dilinim göstermez. Ancak, klastları oluşturan mineraller kendi dilinimlerini gösterebilir.

Jeolojik ortam

Fay zonları, volkanik patlama bölgeleri, yamaç molozları, çığ birikintileri, meteor çarpma kraterleri, hidrotermal alterasyon zonları.

Temel bilgiler

• Sertlik: Klastların ve matrisin bileşimine bağlı olarak değişir (örneğin, kuvars klastları 7, kalsit matrisi 3).
• Özgül ağırlık: Klastların ve matrisin bileşimine bağlı olarak 2.5 - 3.0 g/cm³ arasında değişir.
• Kristal sistemi: Yok (kayaçtır, tek bir mineral değildir). Klastları oluşturan minerallerin kendi kristal sistemleri vardır.
• Renk: Çok çeşitli, klastların ve matrisin mineralojisine bağlıdır.
• Parlaklık: Donuk, camsı, topraksı.
• Şeffaflık: Opak.
• Kırılma: Düzensiz, konkoidal (kuvars klastlarında).
• Dilinim: Yok (kayaç genelinde). Klastları oluşturan minerallerin kendi dilinimleri olabilir.
• Bileşim: Çeşitli kayaç ve mineral parçacıkları (klastlar) ile bunları birleştiren bir matris (çimento) içerir. Klastlar genellikle kuvars, feldispat, şist, granit, bazalt gibi farklı kayaç türlerinden oluşabilir. Matris ise kalsit, silis, kil mineralleri, demir oksitler veya volkanik kül olabilir.

Hızlı kontrol

• Renk: Çok çeşitli (klast ve matris bileşimine bağlı)
• Parlaklık: Donuk, camsı veya topraksı
• Çizgi rengi: Genellikle beyaz veya klastların ve matrisin bileşenlerine bağlı olarak değişir (belirgin bir çizgi rengi yoktur, çünkü heterojen bir kayaçtır).

Fiziksel özellikler

• Kristal habiti: Yok (kayaçtır). Klastlar genellikle anhedraldir.
• Dilinim türü: Yok (kayaç genelinde).
• Kırılma türü: Düzensiz, klastların ve matrisin özelliklerine bağlı.
• Tenasite: Kırılgan.
• Parlaklık türü: Donuk, camsı, topraksı.

Oluşum

Breş, çeşitli jeolojik süreçler sonucunda oluşabilen, köşeli kayaç parçacıklarının (klastların) bir çimento matrisi ile birleşmesinden oluşan bir kayaçtır. Oluşum mekanizmasına göre farklı türleri vardır: sedimanter breşler (yamaç molozları, çığ birikintileri, fay breşleri), volkanik breşler (piroklastik akıntılar, lav breşleri), tektonik breşler (fay zonları) ve darbe breşleri (meteor çarpması).

Kullanım alanları

Breş, inşaat sektöründe dekoratif kaplama malzemesi (iç ve dış mekanlarda), anıt yapımında, heykelcilikte ve bazen yol yapımında agrega olarak kullanılır. Özellikle estetik görünüme sahip olan türleri mimaride tercih edilir.

Yaş dağılımı

Jeolojik zaman ölçeğinde her dönemde oluşabilir, spesifik bir yaş aralığı yoktur.

Nerede bulunur

Bulma ipuçları

Benzer taşlar

Bilimsel sınıflandırma

Mineral sınıfı

Kayaç (mineral değil)

Grup

Kırıntılı Kayaçlar (sedimanter, volkanik, tektonik, darbe kökenli olabilir)

Kristal sistemi

Uygulanamaz (kayaçtır)

Kimyasal formül

Uygulanamaz (heterojen bir kayaçtır)

Bileşim

Çeşitli kayaç ve mineral klastları ile çimentolayıcı matris.

Breş taşını keşfedin