Rockby LogoRockby

Çört

Sedimanter Kayaç

Chert (cryptocrystalline quartz)

Diğer adları: Sileks (açık renkli çört), Jasper (kırmızı çört), Akik (bantlı çört), Oniks (düz bantlı çört), Kalsedon (mikrokristalin kuvars)

Bir fotoğrafınız mı var? Rockby uygulamasıyla taşları anında tanımlayın

Uygulamayı aç

Açıklama

Çört, mikroskobik veya kriptokristalin kuvars tanelerinden oluşan, çok sert ve yoğun bir silisli sedimanter kayaçtır. Genellikle opak olup, konkoidal kırılma gösterir. Renkleri kirliliklere bağlı olarak beyaz, gri, siyah, kahverengi, kırmızı veya yeşil olabilir. Kimyasal olarak SiO2'dir.

Nasıl tanımlanır

Renk
Beyaz, gri, siyah, kahverengi, kırmızı, yeşil; genellikle tek renkli veya hafif bantlı.
Parlaklık
Donuk ila camsı (vitreus) veya mumsu (vaksı).
Doku
Çok ince taneli, pürüzsüz, yoğun.
Kristal biçimi
Kriptokristalin (gözle görülemeyen kristaller), genellikle nodüler veya tabakalı kütleler halinde bulunur.
Dilinim
Yoktur. Konkoidal (midye kabuğu şeklinde) kırılma gösterir.
Jeolojik ortam
Kireçtaşı, dolomit, şeyl gibi sedimanter kayaçlar içinde nodül, mercek veya tabaka şeklinde; bazen volkanik kayaçların boşluklarında veya hidrotermal damarlarda.

Temel bilgiler

  • Sertlik: Mohs 7
  • Özgül ağırlık: 2.58 - 2.64 g/cm³
  • Kristal sistemi: Trigonal (kriptokristalin yapıda gözle görülemez)
  • Renk: Değişken (beyaz, gri, siyah, kahverengi, kırmızı, yeşil)
  • Parlaklık: Donuk, mumsu, camsı
  • Şeffaflık: Opak ila yarı saydam
  • Kırılma: Konkoidal (midye kabuğu şeklinde)
  • Dilinim: Yok
  • Bileşim: Silikon Dioksit (SiO2)

Hızlı kontrol

  • Renk: Çeşitli (beyaz, gri, siyah, kahverengi, kırmızı, yeşil)
  • Parlaklık: Donuk, mumsu veya camsı
  • Çizgi rengi: Beyaz

Fiziksel özellikler

  • Kristal habiti: Kriptokristalin, masif, nodüler, tabakalı
  • Dilinim türü: Yok
  • Kırılma türü: Konkoidal
  • Tenasite: Kırılgan
  • Parlaklık türü: Donuk, mumsu, camsı

Oluşum

Çört, silisli organizmaların (diyatomlar, radyolaryalar, sünger spikülleri) kalıntılarının deniz tabanında birikmesi ve diyajenetik süreçlerle silisin yeniden kristalleşmesi sonucu oluşur. Ayrıca, silisli suların gözenekli kayaçlara sızması ve boşlukları doldurmasıyla da oluşabilir. Genellikle kireçtaşı ve dolomit gibi karbonatlı kayaçlar içinde nodül veya tabaka şeklinde bulunur.

Kullanım alanları

Tarih öncesi dönemlerden beri kesici aletler (ok uçları, bıçaklar), kazıyıcılar ve ateş yakmak için kullanılmıştır. Günümüzde aşındırıcı olarak, yol yapımında agrega olarak ve bazen dekoratif taş olarak kullanılır. Yüksek saflıktaki çört, silikon üretimi için hammadde olabilir.

Yaş dağılımı

Prekambriyen'den günümüze kadar tüm jeolojik zaman dilimlerinde bulunur.

Nerede bulunur

Kireçtaşı ve Dolomit Yatakları

Dünya genelinde kireçtaşı ve dolomit formasyonları içinde yaygın olarak bulunur. Özellikle tebeşir formasyonlarında (örn. İngiltere'deki Dover Beyaz Kayalıkları) sileks nodülleri bolca mevcuttur.

Sedimanter Havzalar

Silisli organizmaların yoğun olduğu eski deniz ve okyanus havzalarında çört tabakaları veya mercekleri şeklinde görülebilir.

Nehir Yatakları ve Plajlar

Erozyona uğramış çört yataklarından taşınan çört çakılları ve kumları nehir yataklarında ve plajlarda bulunabilir.

Bulma ipuçları

Kireçtaşı Arayın

Çört genellikle kireçtaşı veya dolomit yatakları içinde nodül veya tabaka şeklinde bulunur. Bu kayaçların olduğu bölgelerde çört arayışına başlayın.

Kırılma Özelliğine Dikkat Edin

Çört, keskin kenarlı, konkoidal (midye kabuğu şeklinde) kırılma yüzeyleri gösterir. Bu özellik, onu diğer kayaçlardan ayırmada önemli bir ipucudur.

Sertlik Testi Yapın

Çört, Mohs sertlik ölçeğine göre 7 sertliğe sahiptir. Bir çelik bıçağı veya camı kolayca çizebilir. Bu, onu daha yumuşak kayaçlardan ayırmanıza yardımcı olur.

Renk ve Opaklık

Çört genellikle opak veya yarı saydamdır ve çeşitli renklerde olabilir. Parlak, camsı bir parlaklığa sahip olabilir, ancak genellikle donuk veya mumsu görünür.

Benzer taşlar

Opal

SiO2·nH2O

Diğer adları: Hidratlı Amorf Silis

Kalsedon

SiO2

Diğer adları: Mikrokristalin Kuvars

Kuvars

SiO2

Diğer adları: Makrokristalin Kuvars

Bilimsel sınıflandırma

Mineral sınıfı
Oksitler
Grup
Kuvars Grubu
Kristal sistemi
Trigonal
Kimyasal formül
SiO2
Bileşim
Silikon Dioksit

Çört taşını keşfedin

Her yerde taşları tanımlayın

iOS, Android ve Web'de ücretsiz. Fotoğrafla tanımlama, tam veritabanı ve kişisel koleksiyonunuz.

Uygulamada aç