Ham Elmas

Açıklama

Elmas, saf karbondan (C) oluşan, bilinen en sert doğal mineraldir. Kübik kristal sisteminde kristalleşir. Ham elmaslar genellikle oktahedral, dodekahedral veya kübik formlarda bulunur ve yüzeyleri genellikle pürüzlü, çizgili veya aşınmış olabilir. Renkleri renksizden sarı, kahverengi, gri, siyah, nadiren pembe, mavi veya yeşile kadar değişebilir. Yüksek termal iletkenliği ve optik özellikleri ile dikkat çeker.

Nasıl tanımlanır

Renk

Renksiz, sarı, kahverengi, gri, siyah; nadiren pembe, mavi, yeşil. Renk, kristal kafesindeki eser elementlere veya yapısal kusurlara bağlıdır.

Parlaklık

Adamantin (elmas parlaklığı), yağlı veya donuk (yüzey koşullarına bağlı olarak).

Doku

Genellikle pürüzlü, bazen çizgili veya aşınmış yüzeyler. Kristal yüzeylerinde büyüme üçgenleri veya çukurlar görülebilir.

Kristal biçimi

Oktahedral (sekiz yüzlü), dodekahedral (on iki yüzlü) veya kübik kristaller. Bazen yuvarlaklaşmış veya düzensiz şekillerde de bulunabilir.

Dilinim

Mükemmel oktahedral yarılma (dört yönde). Bu, elmasın belirli düzlemler boyunca kolayca kırılabileceği anlamına gelir.

Jeolojik ortam

Kimberlit ve lamproit boruları (volkanik kayaçlar), alüvyal yataklar (nehir ve akarsu birikintileri), nadiren meteoritler ve yüksek basınçlı metamorfik kayaçlar.

Temel bilgiler

• Sertlik: Mohs sertlik ölçeğinde 10 (bilinen en sert mineral).
• Özgül ağırlık: 3.50-3.53 g/cm³.
• Kristal sistemi: Kübik (izometrik).
• Renk: Renksiz, sarı, kahverengi, gri, siyah; nadiren pembe, mavi, yeşil.
• Parlaklık: Adamantin (elmas parlaklığı).
• Şeffaflık: Şeffafdan opak'a.
• Kırılma: Konkoidal (midye kabuğu şeklinde) veya düzensiz.
• Dilinim: Mükemmel oktahedral (dört yönde).
• Bileşim: Saf karbon (C).

Hızlı kontrol

• Renk: Çoğunlukla renksiz, sarı veya kahverengi; nadiren diğer renkler.
• Parlaklık: Adamantin (elmas parlaklığı).
• Çizgi rengi: Renksiz (elmas tozu renksizdir).

Fiziksel özellikler

• Kristal habiti: Oktahedral, dodekahedral, kübik; bazen yuvarlaklaşmış veya düzensiz formlar. Yüzeylerde büyüme üçgenleri veya çizgiler görülebilir.
• Dilinim türü: Mükemmel oktahedral {111} düzlemleri boyunca.
• Kırılma türü: Konkoidal veya düzensiz. Kırılma yüzeyleri keskin kenarlı olabilir.
• Tenasite: Kırılgan. Sert olmasına rağmen, darbe veya basınç altında yarılma düzlemleri boyunca kırılabilir.
• Parlaklık türü: Adamantin (elmas parlaklığı). Yüzey koşullarına bağlı olarak yağlı veya donuk da olabilir.

Oluşum

Elmaslar, Dünya'nın mantosunda, yaklaşık 150-200 km derinlikte, aşırı yüksek sıcaklık (900-1300 °C) ve basınç (4.5-6 GPa) koşulları altında karbon atomlarının kristalleşmesiyle oluşur. Bu koşullar, karbon atomlarının güçlü kovalent bağlarla birbirine bağlanarak kübik kristal yapıyı oluşturmasını sağlar. Volkanik patlamalar (özellikle kimberlit ve lamproit boruları aracılığıyla) elmasları yüzeye taşır.

Kullanım alanları

Ham elmasların büyük bir kısmı (%80'den fazlası) endüstriyel uygulamalarda kullanılır: kesme, delme, taşlama ve parlatma aletlerinde aşındırıcı olarak; elektronik ve optik uygulamalarda ısı iletkeni olarak. Kalan kısmı ise mücevherat endüstrisinde değerli taş olarak işlenir.

Yaş dağılımı

Elmaslar, 990 milyon ila 4.2 milyar yıl öncesine kadar değişen yaşlarda oluşmuştur. En eski elmaslar, Dünya'nın en eski kıtasal kabuk parçalarıyla ilişkilidir.

Nerede bulunur

Bulma ipuçları

Benzer taşlar

Bilimsel sınıflandırma

Mineral sınıfı

Elementler

Grup

Karbon Grubu

Kristal sistemi

Kübik (izometrik)

Kimyasal formül

C

Bileşim

Saf karbon

Ham Elmas taşını keşfedin