Bir fotoğrafınız mı var? Rockby uygulamasıyla taşları anında tanımlayın
Uygulamayı açAçıklama
Pirit (FeS2), demir sülfür mineralidir ve en yaygın sülfür minerallerinden biridir. Genellikle 'aptal altını' olarak bilinir çünkü parlak, metalik sarı rengi nedeniyle altınla karıştırılabilir. Kübik kristal sistemi içinde kristalleşir ve genellikle küp, oktahedron veya piritohedron formlarında bulunur. Çizgi rengi yeşilimsi siyahtır ve bu, onu altından ayırmanın önemli bir yoludur. Pirit, çeşitli jeolojik ortamlarda oluşur ve birçok farklı kayaç türünde bulunabilir. Kimyasal olarak kararlı olmasına rağmen, nemli ve oksijenli ortamlarda ayrışarak sülfürik asit ve demir oksitler oluşturabilir, bu da maden drenajı sorunlarına yol açabilir.
Nasıl tanımlanır
- Renk
- Parlak, metalik sarı; bazen hafifçe pirinç sarısı tonlarında olabilir. Yüzeyde oksitlenme sonucu kararabilir.
- Parlaklık
- Parlak metalik.
- Doku
- Genellikle granüler, masif veya kristalize. Kristaller genellikle iyi gelişmiş ve belirgin yüzeylere sahiptir.
- Kristal biçimi
- Kübik sistemde kristalleşir. En yaygın formlar küpler, oktahedronlar ve piritohedronlardır. Küplerin yüzeylerinde genellikle çizgilenmeler (striasyonlar) bulunur.
- Dilinim
- Belirgin bir dilinimi yoktur. Kırıldığında konkoidal veya düzensiz kırılma gösterir.
- Jeolojik ortam
- Hidrotermal damarlar, tortul kayaçlar (özellikle şeyl ve kömür yatakları), metamorfik kayaçlar (şistler, gnayslar), magmatik kayaçlar (özellikle bazik ve ultrabazik kayaçlar) ve volkanik masif sülfür yatakları.
Temel bilgiler
- Sertlik: 6-6.5 (Mohs)
- Özgül ağırlık: 4.95-5.02 g/cm³
- Kristal sistemi: Kübik
- Renk: Pirinç sarısı, soluk altın sarısı
- Parlaklık: Metalik
- Şeffaflık: Opak
- Kırılma: Konkoidal ila düzensiz
- Dilinim: Belirgin değil (yok)
- Bileşim: Demir sülfür (FeS2)
Hızlı kontrol
- Renk: Parlak metalik sarı
- Parlaklık: Metalik
- Çizgi rengi: Yeşilimsi siyah
Fiziksel özellikler
- Kristal habiti: Kübik, oktahedral, piritohedral, masif, granüler, radyasyonlu
- Dilinim türü: Yok
- Kırılma türü: Konkoidal ila düzensiz
- Tenasite: Gevrek
- Parlaklık türü: Metalik
Oluşum
Pirit, hidrotermal damarlarda, tortul kayaçlarda, metamorfik kayaçlarda ve magmatik kayaçlarda oluşabilir. Genellikle düşük oksijenli ortamlarda, sülfür ve demir iyonlarının reaksiyonuyla çökelir. Biyojenik pirit oluşumu da yaygındır, özellikle organik madde açısından zengin tortul ortamlarda bakteriyel sülfat indirgenmesi yoluyla meydana gelir. Yüksek sıcaklık ve basınç koşullarında da oluşabilir.
Kullanım alanları
Geçmişte sülfürik asit üretimi için önemli bir cevher olmuştur. Günümüzde, altın ve bakır gibi değerli metallerin yan ürünü olarak çıkarılmaktadır. Ayrıca, bazı elektronik uygulamalarda ve güneş pillerinde potansiyel bir malzeme olarak araştırılmaktadır. Koleksiyoncular arasında estetik kristal formları nedeniyle popülerdir.
Yaş dağılımı
Pirit, jeolojik zamanın hemen her döneminde oluşabilen yaygın bir mineraldir. Prekambriyen'den günümüze kadar çeşitli kayaçlarda bulunur.
Nerede bulunur
İspanya
Rio Tinto madenleri, büyük pirit yatakları ile ünlüdür ve iyi gelişmiş kübik pirit kristalleri bulunur.
Peru
Madencilik bölgelerinde, özellikle altın ve bakır yataklarıyla ilişkili olarak bol miktarda pirit bulunur.
ABD
Colorado, Illinois ve Missouri gibi eyaletlerde çeşitli jeolojik ortamlarda pirit yatakları mevcuttur.
İtalya
Elba Adası, özellikle iyi oluşmuş pirit kristalleri ile tanınır.
Türkiye
Karadeniz Bölgesi'ndeki masif sülfür yatakları (örneğin Murgul, Küre) ve çeşitli hidrotermal damar yataklarında pirit yaygın olarak bulunur.
Bulma ipuçları
Metalik Parlaklık ve Renk
Piritin en belirgin özelliği parlak metalik sarı rengi ve parlaklığıdır. Altınla karıştırılsa da, piritin rengi daha soluk ve pirinç sarısı tonlarındadır.
Çizgi Rengi Testi
Piritin çizgi rengi yeşilimsi siyahtır. Altının çizgi rengi ise parlak sarıdır. Bu, pirit ile altını ayırt etmenin en güvenilir yollarından biridir.
Sertlik
Piritin Mohs sertliği 6-6.5'tir, bu da onu bıçakla çizilemez kılar. Altının sertliği ise 2.5-3 civarındadır ve kolayca çizilebilir.
Kristal Formu
Pirit genellikle kübik, oktahedral veya piritohedral kristaller halinde bulunur. Altın ise genellikle düzensiz taneler, pullar veya tel şeklinde oluşur.
Yoğunluk
Piritin özgül ağırlığı 4.95-5.02 g/cm³ iken, altının özgül ağırlığı çok daha yüksektir (19.3 g/cm³). Bu fark, aynı boyuttaki iki minerali elinizde tartarak hissedilebilir.
Koku
Pirit, çekiçle vurulduğunda veya sürtüldüğünde hafif bir kükürt kokusu yayabilir. Altın kokusuzdur.
Asit Reaksiyonu
Pirit, nitrik asitte yavaşça çözünür ve kükürt dioksit gazı açığa çıkarır. Altın ise tek başına nitrik asitte çözünmez (ancak kral suyunda çözünür).
Jeolojik Ortam
Pirit, genellikle diğer sülfür mineralleriyle (kalkopirit, sfalerit, galen) ve kuvars, kalsit gibi gang mineralleriyle birlikte bulunur. Altın ise genellikle kuvars damarlarında veya alüvyal yataklarda bulunur.
Benzer taşlar
Kalkopirit
Kalkopirit (CuFeS2)
Diğer adları: Bakır Pirit
Markazit
Markazit (FeS2)
Diğer adları: Beyaz Demir Pirit
Altın
Altın (Au)
Diğer adları: Doğal Altın
Bilimsel sınıflandırma
- Mineral sınıfı
- Sülfürler
- Grup
- Pirit Grubu
- Kristal sistemi
- Kübik
- Kimyasal formül
- FeS2
- Bileşim
- Demir (%46.55), Kükürt (%53.45)
Pirit taşını keşfedin
Her yerde taşları tanımlayın
iOS, Android ve Web'de ücretsiz. Fotoğrafla tanımlama, tam veritabanı ve kişisel koleksiyonunuz.