Rockby LogoRockby

Tebeşir

Biyojenik Tortul Kayaç

Limestone (biogenic sedimentary rock)

Diğer adları: Kretase Kireçtaşı

Bir fotoğrafınız mı var? Rockby uygulamasıyla taşları anında tanımlayın

Uygulamayı aç

Açıklama

Tebeşir, ince taneli, gözenekli, yumuşak ve genellikle beyaz renkli bir kireçtaşı türüdür. Başlıca kalsiyum karbonattan (CaCO3) oluşur ve mikroskobik deniz organizmalarının (kokolitler) kalıntılarından meydana gelir. Kolayca ufalanır ve parmakla çizilebilir. Su emme kapasitesi yüksektir.

Nasıl tanımlanır

Renk
Genellikle beyaz veya kirli beyazdır, ancak gri, sarımsı veya pembemsi tonlarda da olabilir.
Parlaklık
Donuk, topraksı.
Doku
Çok ince taneli, pürüzsüz, yumuşak ve gözenekli. Parmakla kolayca ufalanır ve toz bırakır.
Kristal biçimi
Mikroskobik kokolitler ve diğer denizel mikroorganizma kalıntılarından oluşur. Makroskopik kristal formu yoktur.
Dilinim
Belirgin bir yarılma yüzeyi göstermez, düzensiz kırılır.
Jeolojik ortam
Derin, sakin, nispeten sıcak ve berrak deniz ortamlarında, kıta sahanlıklarının ve okyanus havzalarının derinliklerinde oluşur. Genellikle deniz seviyesinin yükseldiği ve karasal tortu girişinin az olduğu dönemlerde yaygındır.

Temel bilgiler

  • Sertlik: 1 (Mohs sertlik ölçeği)
  • Özgül ağırlık: 1.8 - 2.3 g/cm³ (gözenekliliğe bağlı olarak değişir)
  • Kristal sistemi: Yok (amorf veya mikrokristalin agregat)
  • Renk: Beyaz, kirli beyaz, gri, sarımsı, pembemsi
  • Parlaklık: Donuk, topraksı
  • Şeffaflık: Opak
  • Kırılma: Düzensiz, topraksı
  • Dilinim: Yok
  • Bileşim: Başlıca Kalsiyum Karbonat (CaCO3), az miktarda kil mineralleri, silis ve diğer safsızlıklar.

Hızlı kontrol

  • Renk: Beyaz, kirli beyaz
  • Parlaklık: Donuk, topraksı
  • Çizgi rengi: Beyaz

Fiziksel özellikler

  • Kristal habiti: Mikrokristalin agregat, kokolitler ve diğer biyojenik kalıntılar
  • Dilinim türü: Yok
  • Kırılma türü: Topraksı, düzensiz
  • Tenasite: Gevrek, ufalanabilir
  • Parlaklık türü: Donuk, topraksı

Oluşum

Tebeşir, mikroskobik deniz organizmalarının (kokolitoforlar) kalsiyum karbonat iskeletlerinin (kokolitler) okyanus tabanında birikmesi ve sıkışmasıyla oluşur. Bu organizmaların milyarlarca yıl boyunca birikmesi, kalın tebeşir yataklarını meydana getirir. Derin, sakin ve nispeten sıcak deniz ortamlarında oluşur.

Kullanım alanları

Tebeşir, tarımda toprak düzenleyici olarak, çimento üretiminde hammadde olarak, boya ve plastik sanayisinde dolgu maddesi olarak, yazı tebeşiri ve parlatma maddesi olarak kullanılır. Ayrıca, antiasit ilaçlarda ve bazı kozmetik ürünlerde de bulunur.

Yaş dağılımı

Başlıca Kretase Dönemi (yaklaşık 145 ila 66 milyon yıl önce), ancak diğer jeolojik zamanlarda da oluşabilir.

Nerede bulunur

Beyaz Kayalıklar, Dover, İngiltere

Kretase Dönemi'ne ait devasa tebeşir uçurumları ile ünlüdür. Bu oluşumlar, tebeşirin en ikonik örneklerinden biridir.

Normandiya, Fransa

Fransa'nın kuzey kıyılarında, özellikle Étretat gibi bölgelerde, Dover'dakilere benzer tebeşir kayalıkları bulunur.

Kansas, ABD

Batı İç Deniz Yolu'nun kalıntıları olan Kretase Dönemi tebeşir yatakları, özellikle Niobrara Formasyonu'nda yaygındır.

Danimarka

Møns Klint gibi bölgelerde etkileyici tebeşir kayalıkları ve yatakları bulunur.

Bulma ipuçları

Yumuşaklık Testi

Tebeşir çok yumuşaktır ve tırnakla veya bir bıçakla kolayca çizilebilir. Hatta parmakla ovulduğunda toz bırakır.

Asit Testi

Tebeşir, kalsiyum karbonat içerdiği için seyreltik hidroklorik asit (HCl) ile temas ettiğinde köpürerek karbondioksit gazı çıkarır. Bu, kireçtaşları için tipik bir reaksiyondur.

Renk ve Doku

Genellikle beyaz veya açık renkli, ince taneli ve topraksı bir dokuya sahiptir. Gözenekli yapısı nedeniyle hafiftir.

Fosiller

Tebeşir yatakları genellikle mikroskobik kokolitler ve foraminiferler gibi denizel mikroorganizma fosilleri açısından zengindir. Bazen daha büyük deniz canlılarının (deniz kestaneleri, ammonitler) makro fosilleri de bulunabilir.

Benzer taşlar

Kireçtaşı

Kalsiyum Karbonat (CaCO3)

Diğer adları: Kalsiyum Karbonat Kayası

Marn

Kalsiyum Karbonat ve Kil Karışımı

Diğer adları: Killi Kireçtaşı

Dolomit

Kalsiyum Magnezyum Karbonat (CaMg(CO3)2)

Diğer adları: Dolomitik Kireçtaşı

Bilimsel sınıflandırma

Mineral sınıfı
Karbonat
Grup
Kireçtaşı (Tortul Kayaç)
Kristal sistemi
Yok (mikrokristalin)
Kimyasal formül
CaCO3 (ana bileşen)
Bileşim
Kalsiyum karbonat (kokolitler), kil, silis

Tebeşir taşını keşfedin

Her yerde taşları tanımlayın

iOS, Android ve Web'de ücretsiz. Fotoğrafla tanımlama, tam veritabanı ve kişisel koleksiyonunuz.

Uygulamada aç