Rockby LogoRockby

Kalsedon

Mineral (Kuvarsın mikrokristalin çeşidi)

SiO₂

Diğer adları: Silis, Kriptokristalin Kuvars

Bir fotoğrafınız mı var? Rockby uygulamasıyla taşları anında tanımlayın

Uygulamayı aç

Açıklama

Kalsedon, mikroskobik kuvars liflerinin ve moganit adı verilen monoklinik polimorfun iç içe geçmiş agregatlarından oluşan kriptokristalin bir silika mineralidir. Genellikle mumsu veya camsı bir parlaklığa sahiptir ve yarı saydamdan opaklığa kadar değişen bir görünüme sahiptir. Renkleri, içerdiği eser elementlere ve kapanımlara bağlı olarak çok çeşitlidir. En yaygın renkler beyaz, gri, mavi, kahverengi ve kırmızıdır. Bantlı yapılar (akik) veya homojen renkler (karnelyan) gösterebilir.

Nasıl tanımlanır

Renk
Beyaz, gri, mavi, kahverengi, kırmızı, yeşil, siyah gibi çok çeşitli renklerde olabilir. Genellikle tek renkli veya bantlıdır.
Parlaklık
Mumsu, camsı veya donuk.
Doku
Mikrokristalin yapısı nedeniyle pürüzsüz, bazen hafif pürüzlü veya nodüler.
Kristal biçimi
Makroskopik kristaller oluşturmaz; genellikle nodüler, botryoidal (üzüm salkımı şeklinde), stalaktitik veya konkresyonlar halinde bulunur. Mikroskobik olarak lifli veya granüler agregatlardır.
Dilinim
Belirgin bir dilinimi yoktur. Konkoidal kırılma gösterir.
Jeolojik ortam
Volkanik kayaçlardaki boşluklar (veziküller, amigdallar), tortul kayaçlardaki konkresyonlar, hidrotermal damarlar ve sıcak su kaynaklarının çevresi.

Temel bilgiler

  • Sertlik: Mohs ölçeğine göre 6.5-7
  • Özgül ağırlık: 2.58-2.64 g/cm³
  • Kristal sistemi: Trigonal (mikrokristalin kuvars) ve Monoklinik (moganit)
  • Renk: Beyaz, gri, mavi, kahverengi, kırmızı, yeşil, siyah; çok çeşitli renkler.
  • Parlaklık: Mumsu, camsı, donuk.
  • Şeffaflık: Yarı saydamdan opaka.
  • Kırılma: Konkoidal (midye kabuğu şeklinde) veya düzensiz.
  • Dilinim: Yok (belirgin dilinim göstermez).
  • Bileşim: Silikon dioksit (SiO₂)

Hızlı kontrol

  • Renk: Çok çeşitli renkler, genellikle tek renkli veya bantlı.
  • Parlaklık: Mumsu, camsı veya donuk.
  • Çizgi rengi: Beyaz.

Fiziksel özellikler

  • Kristal habiti: Kriptokristalin, nodüler, botryoidal, stalaktitik, konkresyonel, masif.
  • Dilinim türü: Yok.
  • Kırılma türü: Konkoidal veya düzensiz.
  • Tenasite: Kırılgan.
  • Parlaklık türü: Mumsu, camsı, donuk.

Oluşum

Kalsedon, silika-zengin çözeltilerin düşük sıcaklık ve basınç koşullarında çökelmesiyle oluşur. Genellikle boşlukları, çatlakları ve vezikülleri doldurarak bantlı veya nodüler yapılar oluşturur. Volkanik kayaçlardaki gaz boşluklarında (amigdal) ve tortul kayaçlardaki konkresyonlarda yaygın olarak bulunur. Hidrotermal alterasyon süreçleri ve diyajenez sırasında da oluşabilir.

Kullanım alanları

Kalsedon, tarih boyunca mücevher yapımında, oymacılıkta, süs eşyalarında ve alet yapımında kullanılmıştır. Özellikle akik, karnelyan, oniks ve jasper gibi çeşitleri takı ve dekoratif objelerde değerlidir. Endüstriyel olarak, aşındırıcı olarak, hassas aletlerde ve kimyasal ekipmanlarda kullanılır. Filtre malzemesi olarak da bazı uygulamaları vardır.

Yaş dağılımı

Jeolojik zamanın her döneminde oluşabilir, ancak genellikle genç volkanik ve tortul kayaçlarla ilişkilidir.

Nerede bulunur

Türkiye

Özellikle Eskişehir (lületaşı ile birlikte), Bilecik, Afyonkarahisar ve Çanakkale bölgelerinde çeşitli kalsedon türleri (akik, oniks) bulunur.

Brezilya

Dünyanın en büyük akik ve diğer kalsedon çeşitleri üreticilerinden biridir.

Uruguay

Yüksek kaliteli akik ve ametist içeren jeotlar açısından zengindir.

Hindistan

Karnelyan ve diğer kalsedon çeşitlerinin önemli bir kaynağıdır.

Amerika Birleşik Devletleri

Oregon, Washington, Kaliforniya ve Arizona gibi eyaletlerde çeşitli kalsedon yatakları bulunur.

Bulma ipuçları

Volkanik Arazilerde Arama

Kalsedon, genellikle bazalt gibi volkanik kayaçlardaki gaz boşluklarını (veziküller) doldurur. Bu tür arazilerde yuvarlak veya düzensiz şekilli nodüller arayın.

Tortul Kayaçlarda Konkresyonlar

Kireçtaşı veya şeyl gibi tortul kayaçlarda silisli konkresyonlar (çakmaktaşı nodülleri gibi) kalsedon içerebilir.

Akarsu Yatakları ve Plajlar

Erozyona uğramış kalsedon parçaları, akarsu yataklarında ve plajlarda yuvarlanmış çakıllar halinde bulunabilir.

Renk ve Parlaklık

Mumsu veya camsı parlaklığa sahip, yarı saydamdan opaklığa kadar değişen renklerdeki taşlara dikkat edin. Özellikle bantlı yapılar (akik) iyi bir göstergedir.

Sertlik Testi

Kalsedonun sertliği Mohs ölçeğine göre 6.5-7 arasındadır. Bir çelik bıçakla çizilemez, ancak kuvarsı çizebilir.

Benzer taşlar

Kuvars

Kuvars (SiO₂)

Diğer adları: Kristal Kuvars

Opal

Opal (SiO₂·nH₂O)

Diğer adları: Hidratlı Silika

Jasper

Jasper (SiO₂)

Diğer adları: Opak Kalsedon

Akik

Akik (SiO₂)

Diğer adları: Bantlı Kalsedon

Bilimsel sınıflandırma

Mineral sınıfı
Silikatlar (Tektosilikatlar)
Grup
Kuvars Grubu
Kristal sistemi
Trigonal (kuvars) ve Monoklinik (moganit)
Kimyasal formül
SiO₂
Bileşim
Silikon dioksit

Kalsedon taşını keşfedin

Her yerde taşları tanımlayın

iOS, Android ve Web'de ücretsiz. Fotoğrafla tanımlama, tam veritabanı ve kişisel koleksiyonunuz.

Uygulamada aç