Rockby LogoRockby

Kaplan Gözü

Kriptokristalin Kuvars (Kalsedon Çeşidi)

Tiger's Eye (a variety of Chalcedony, which is a cryptocrystalline form of silica)

Diğer adları: Kaplan Taşı

Bir fotoğrafınız mı var? Rockby uygulamasıyla taşları anında tanımlayın

Uygulamayı aç

Açıklama

Kaplan Gözü, kalsedonun (kriptokristalin kuvars) bir çeşididir ve karakteristik sarıdan kahverengiye değişen renklere ve belirgin bir kedi gözü (chatoyancy) etkisine sahiptir. Bu optik fenomen, mineralin içindeki paralel lifli kapanımlardan (orijinal olarak krokidolit lifleri) ışığın yansımasıyla oluşur. Genellikle opak veya yarı saydamdır ve cilalandığında ipeksi bir parlaklık sergiler. Kaplan Gözü, sertliği ve dayanıklılığı nedeniyle işlenmesi kolay ve popüler bir değerli taştır.

Nasıl tanımlanır

Renk
Sarı, altın sarısı, kahverengi, kırmızımsı kahverengi tonlarında. Bazen mavi (Şahin Gözü) veya kırmızı (ısıtılmış Kaplan Gözü) olabilir.
Parlaklık
Cilalandığında ipeksi veya camsı parlaklık.
Doku
Genellikle pürüzsüz ve cilalı yüzeylerde bulunur. Kırık yüzeylerde lifli bir doku görülebilir.
Kristal biçimi
Kriptokristalin yapıda olduğu için belirgin kristal formu yoktur. Genellikle masif veya nodüler kütleler halinde bulunur.
Dilinim
Belirgin bir dilinimi yoktur. Konkoidal (midye kabuğu şeklinde) kırılma gösterir.
Jeolojik ortam
Genellikle metamorfik kayaçlarda, özellikle serpantinit ve diğer ultramafik kayaçların alterasyon zonlarında bulunur. Hidrotermal damarlar ve çatlak dolgularında da görülebilir. Krokidolit içeren kayaçların silisleşmesiyle oluşur.

Temel bilgiler

  • Sertlik: Mohs sertlik ölçeğine göre 6.5-7
  • Özgül ağırlık: 2.64-2.71 g/cm³
  • Kristal sistemi: Trigonal (kriptokristalin yapıda olduğu için makroskobik kristaller oluşturmaz)
  • Renk: Sarı, altın sarısı, kahverengi, kırmızımsı kahverengi
  • Parlaklık: İpeksi (cilalı), camsı
  • Şeffaflık: Opak ila yarı saydam
  • Kırılma: Konkoidal (midye kabuğu şeklinde)
  • Dilinim: Yok
  • Bileşim: Silikon dioksit (SiO2) ve demir oksit kapanımları

Hızlı kontrol

  • Renk: Sarıdan kahverengiye, altın rengi
  • Parlaklık: İpeksi (cilalı yüzeylerde), camsı
  • Çizgi rengi: Beyaz

Fiziksel özellikler

  • Kristal habiti: Masif, lifli, kriptokristalin agregatlar
  • Dilinim türü: Yok
  • Kırılma türü: Konkoidal
  • Tenasite: Kırılgan
  • Parlaklık türü: İpeksi (chatoyancy gösteren yüzeylerde), camsı

Oluşum

Kaplan Gözü, asbest minerali olan krokidolit (mavi asbest) liflerinin silika ile yer değiştirmesi (psödomorfoz) sonucu oluşur. Krokidolit lifleri, kuvars tarafından mikroskobik düzeyde korunur ve bu liflerin paralel dizilimi, ışığın yansımasıyla karakteristik kedi gözü (chatoyancy) etkisini yaratır. Bu süreç genellikle hidrotermal çözeltilerin demir açısından zengin kayaçlarla etkileşimiyle meydana gelir. Krokidolit lifleri oksitlenerek sarı-kahverengi demir oksitlere (limonit) dönüşür ve bu da Kaplan Gözü'nün tipik rengini verir. Eğer demir oksitlenme tam olmazsa, mavi renkli 'Şahin Gözü' (Hawk's Eye) oluşur.

Kullanım alanları

Kaplan Gözü, özellikle takı ve süs eşyası yapımında yaygın olarak kullanılır. Kedi gözü etkisi nedeniyle cilalandığında oldukça çekici bir görünüme sahiptir. Ayrıca oymacılıkta, küçük heykellerde ve dekoratif objelerde de kullanılır. Koleksiyoncular arasında da popülerdir.

Yaş dağılımı

Çeşitli jeolojik yaşlarda oluşabilir, ancak genellikle metamorfik veya hidrotermal süreçlerle ilişkilidir.

Nerede bulunur

Güney Afrika

Dünyanın en büyük ve en kaliteli Kaplan Gözü yataklarına ev sahipliği yapar. Özellikle Griqualand West bölgesi önemlidir.

Avustralya

Batı Avustralya'da önemli yataklar bulunur.

Hindistan

Bazı Kaplan Gözü yatakları mevcuttur.

Myanmar (Burma)

Küçük ölçekli yataklar bulunur.

Namibya

Bazı ticari yataklar mevcuttur.

ABD

Arizona ve Kaliforniya'da küçük yataklar rapor edilmiştir.

Bulma ipuçları

Kayaç Ortamını Anlayın

Kaplan Gözü, genellikle metamorfik kayaçlarla (özellikle serpantinit) ilişkili demir açısından zengin bölgelerde bulunur. Bu tür kayaçların olduğu alanları araştırın.

Kedi Gözü Etkisini Arayın

Doğal ışık altında, taşın yüzeyinde hareket eden parlak bir ışık bandı (chatoyancy) arayın. Bu, Kaplan Gözü'nün en belirgin özelliğidir.

Renk ve Parlaklık

Sarıdan kahverengiye değişen renkleri ve cilalandığında ipeksi parlaklığına dikkat edin. Ham örnekler daha mat olabilir.

Sertlik Testi

Mohs sertliği 6.5-7 arasında olduğu için çelik bir bıçakla çizilemez. Bu, diğer daha yumuşak minerallerden ayırt etmeye yardımcı olabilir.

Asbest Uyarısı

Kaplan Gözü'nün oluşumunda asbest minerali olan krokidolit rol oynadığından, ham ve işlenmemiş örneklerle çalışırken dikkatli olunmalıdır. Krokidolit lifleri solunduğunda sağlık sorunlarına yol açabilir. İşlenmiş ve cilalanmış Kaplan Gözü genellikle güvenlidir, ancak ham örneklerin kesilmesi veya zımparalanması sırasında toz oluşumunu önlemek için uygun kişisel koruyucu ekipman (maske, gözlük) kullanılmalı ve iyi havalandırılmış bir ortamda çalışılmalıdır. Asbest maruziyetini en aza indirmek için ıslak kesim teknikleri tercih edilmelidir.

Benzer taşlar

Şahin Gözü

Şahin Gözü (Kalsedonun bir çeşidi)

Diğer adları: Mavi Kaplan Gözü

Kedi Gözü (Krizoberil)

Krizoberil (BeAl2O4)

Diğer adları: Krizoberil Kedi Gözü

Kuvars Kedi Gözü

Kuvars (SiO2)

Diğer adları: Kedi Gözü Kuvars

Bilimsel sınıflandırma

Mineral sınıfı
Oksitler (Silikatlar alt sınıfı)
Grup
Kuvars Grubu (Kalsedon Çeşidi)
Kristal sistemi
Trigonal
Kimyasal formül
SiO2 (Demir oksit kapanımları ile)
Bileşim
Silikon dioksit (SiO2) ve demir oksit (limonit) kapanımları. Krokidolit liflerinin psödomorfozu.

Kaplan Gözü taşını keşfedin

Her yerde taşları tanımlayın

iOS, Android ve Web'de ücretsiz. Fotoğrafla tanımlama, tam veritabanı ve kişisel koleksiyonunuz.

Uygulamada aç