วิธีระบุ ฮีมาไทต์

เพื่อระบุ ฮีมาไทต์ (Fe2O3) อย่างถูกต้อง ให้ตรวจสอบลักษณะแต่ละข้อตามลำดับ หินและแร่หลายชนิดมีลักษณะคล้ายกัน ดังนั้นให้ตรวจสอบคุณสมบัติหลายข้อประกอบกันก่อนตัดสินใจ

การระบุทีละขั้น

1. 1

   สี

   สีโดยรวมและการแบ่งโซนหรือแถบสีถ้ามี

   สีของฮีมาไทต์มีความหลากหลาย ตั้งแต่สีดำเทาเงินวาววับคล้ายโลหะ (specular hematite) สีดำด้าน สีน้ำตาลแดง ไปจนถึงสีแดงสดใส (ocherous hematite) อย่างไรก็ตาม สีผงละเอียด (streak) จะเป็นสีแดงเลือดนกถึงน้ำตาลแดงเสมอ ซึ่งเป็นคุณสมบัติที่สำคัญในการจำแนก

2. 2

   ความวาว

   ลักษณะที่ผิวสะท้อนแสง: วาวโลหะ วาวแก้ว หรือด้าน

   ความวาวมีตั้งแต่แบบโลหะ (metallic) ในผลึกที่สมบูรณ์และมวลสารที่แน่น ไปจนถึงแบบด้าน (dull) หรือแบบดิน (earthy) ในฮีมาไทต์ชนิดดิน

3. 3

   เนื้อหิน

   ขนาดเม็ดแร่และสัมผัสของผิว: หยาบ ละเอียด หรือเนื้อแก้ว

   เนื้อสัมผัสมีหลากหลาย เช่น ผลึกแผ่นบางๆ ซ้อนกัน (micaceous hematite หรือ specularite), มวลสารเม็ดละเอียด, มวลสารคล้ายไต (botryoidal), หรือมวลสารคล้ายดิน

4. 4

   รูปผลึก

   รูปร่างของผลึกหรือหน้าผลึกที่มองเห็นได้

   ระบบผลึกเป็นแบบสามแกนเท่า (trigonal) รูปผลึกที่พบได้แก่ ผลึกแผ่นบางๆ, ผลึกรูปสี่เหลี่ยมขนมเปียกปูน, ผลึกรูปดอกกุหลาบ (iron rose), มวลสารคล้ายไต (botryoidal), มวลสารคล้ายถั่ว (oolitic), และมวลสารคล้ายดิน

5. 5

   แนวแตกเรียบ

   ลักษณะการแตก: ระนาบแนวแตกเรียบหรือรอยแตกไม่สม่ำเสมอ

   ไม่มีแนวแตกเรียบที่ชัดเจน (no cleavage) แต่มีแนวแตกแบบ parting ที่สังเกตได้ในบางทิศทาง

6. 6

   สภาพแวดล้อมทางธรณีวิทยา

   ชั้นหินและสภาพแวดล้อมที่พบ

   พบได้ในหินตะกอน (โดยเฉพาะ Banded Iron Formations), หินแปร, และหินอัคนี นอกจากนี้ยังพบเป็นแร่รองในดินและเป็นผลผลิตจากการผุพังของแร่เหล็กอื่นๆ

ข้อเท็จจริงสำคัญ

ความแข็ง

5.5 - 6.5 (ตามมาตราโมห์)

ความถ่วงจำเพาะ

5.26 (ค่อนข้างหนัก)

ระบบผลึก

สามแกนเท่า (Trigonal)

สี

ดำเทาเงิน, ดำ, น้ำตาลแดง, แดง

ความวาว

โลหะ, ด้าน, ดิน

ความโปร่งใส

ทึบแสง (Opaque)

รอยแตก

ไม่สม่ำเสมอ (Uneven) ถึงแบบก้นหอย (Conchoidal)

แนวแตกเรียบ

ไม่มี (None), มีแนวแตกแบบ parting ในบางทิศทาง

องค์ประกอบ

เหล็กออกไซด์ (Iron Oxide), Fe2O3

ลักษณะทางกายภาพ

• ลักษณะผลึก: ผลึกแผ่นบางๆ (tabular), รูปสี่เหลี่ยมขนมเปียกปูน (rhombohedral), รูปดอกกุหลาบ (rosette), มวลสารคล้ายไต (botryoidal), มวลสารคล้ายถั่ว (oolitic), มวลสารเม็ดละเอียด (massive granular), มวลสารคล้ายดิน (earthy)
• ชนิดแนวแตกเรียบ: ไม่มีแนวแตกเรียบที่แท้จริง (no true cleavage), มี parting {0001} และ {1011}
• ชนิดรอยแตก: ไม่สม่ำเสมอ (uneven) ถึงแบบก้นหอย (conchoidal)
• ความเหนียว: เปราะ (brittle)
• ชนิดความวาว: โลหะ (metallic) ถึงด้าน (dull) หรือดิน (earthy)

สำรวจ ฮีมาไทต์