วิธีระบุ หยกเจไดต์

เพื่อระบุ หยกเจไดต์ (Na(Al,Fe3+)Si2O6) อย่างถูกต้อง ให้ตรวจสอบลักษณะแต่ละข้อตามลำดับ หินและแร่หลายชนิดมีลักษณะคล้ายกัน ดังนั้นให้ตรวจสอบคุณสมบัติหลายข้อประกอบกันก่อนตัดสินใจ

การระบุทีละขั้น

1. 1

   สี

   สีโดยรวมและการแบ่งโซนหรือแถบสีถ้ามี

   สีเขียว (จากโครเมียมหรือเหล็ก), ขาว, ม่วง, ชมพู, น้ำตาล, ดำ, เหลือง, ส้ม หรือไม่มีสี สีเขียวมรกต (Imperial Jade) เป็นสีที่มีค่าที่สุด

2. 2

   ความวาว

   ลักษณะที่ผิวสะท้อนแสง: วาวโลหะ วาวแก้ว หรือด้าน

   ผิวมันวาวแบบแก้วถึงไขมัน (vitreous to greasy)

3. 3

   เนื้อหิน

   ขนาดเม็ดแร่และสัมผัสของผิว: หยาบ ละเอียด หรือเนื้อแก้ว

   เนื้อละเอียดถึงละเอียดมาก มีลักษณะเป็นผลึกประสานกันแน่น (interlocking fibrous or granular texture) ทำให้มีความเหนียวสูง

4. 4

   รูปผลึก

   รูปร่างของผลึกหรือหน้าผลึกที่มองเห็นได้

   มักพบในรูปของมวลรวมแบบเม็ด (granular aggregates) หรือแบบเส้นใยละเอียด (fibrous aggregates) ผลึกเดี่ยวหายากและมักมีขนาดเล็กมาก

5. 5

   แนวแตกเรียบ

   ลักษณะการแตก: ระนาบแนวแตกเรียบหรือรอยแตกไม่สม่ำเสมอ

   มีแนวแตกเรียบ 2 ทิศทางที่เกือบตั้งฉากกัน (ประมาณ 87 และ 93 องศา) แต่เนื่องจากโครงสร้างผลึกที่ประสานกันแน่น ทำให้การแตกเรียบไม่ชัดเจนนัก มักจะแตกแบบขรุขระ (splintery fracture) มากกว่า

6. 6

   สภาพแวดล้อมทางธรณีวิทยา

   ชั้นหินและสภาพแวดล้อมที่พบ

   พบในหินแปรความดันสูง-อุณหภูมิต่ำ เช่น หินบลูชิสต์และเอโคลไจต์ ซึ่งก่อตัวในเขตมุดตัวของแผ่นเปลือกโลก มักพบในรูปของเลนส์ (lenses) หรือสายแร่ (veins) ในหินเซอร์เพนทิไนต์ (serpentinite) หรือหินแปรอื่นๆ

ข้อเท็จจริงสำคัญ

ความแข็ง

6.5-7 บนมาตราโมห์ส (Mohs scale)

ความถ่วงจำเพาะ

3.30-3.38

ระบบผลึก

โมโนคลินิก (Monoclinic)

สี

หลากหลายสี เช่น เขียว, ขาว, ม่วง, ดำ, เหลือง, ส้ม, ไม่มีสี

ความวาว

มันวาวแบบแก้วถึงไขมัน

ความโปร่งใส

โปร่งแสงถึงทึบแสง (translucent to opaque), บางครั้งโปร่งใส (transparent) ในชิ้นบางๆ

รอยแตก

แตกแบบเสี้ยน (splintery) หรือแบบขรุขระ (uneven)

แนวแตกเรียบ

มีแนวแตกเรียบ 2 ทิศทางที่เกือบตั้งฉากกัน (87° และ 93°) แต่ไม่ชัดเจนนัก

องค์ประกอบ

โซเดียมอะลูมิเนียมซิลิเกต (Sodium aluminum silicate) โดยมีเหล็ก (Fe3+) สามารถเข้ามาแทนที่อะลูมิเนียมได้บางส่วน

ลักษณะทางกายภาพ

• ลักษณะผลึก: มวลรวมแบบเม็ดละเอียดถึงเส้นใยละเอียด (fine-grained granular to fibrous aggregates), ผลึกเดี่ยวหายาก
• ชนิดแนวแตกเรียบ: มีแนวแตกเรียบแบบปริซึม (prismatic cleavage) 2 ทิศทางที่มุม 87° และ 93° แต่ไม่ชัดเจนเนื่องจากโครงสร้างผลึกที่ประสานกันแน่น
• ชนิดรอยแตก: แตกแบบเสี้ยน (splintery) หรือแบบขรุขระ (uneven)
• ความเหนียว: เหนียวมาก (very tough)
• ชนิดความวาว: ผิวมันวาวแบบแก้ว (vitreous) ถึงไขมัน (greasy)

สำรวจ หยกเจไดต์