วิธีระบุ ควอตซ์

เพื่อระบุ ควอตซ์ (SiO2) อย่างถูกต้อง ให้ตรวจสอบลักษณะแต่ละข้อตามลำดับ หินและแร่หลายชนิดมีลักษณะคล้ายกัน ดังนั้นให้ตรวจสอบคุณสมบัติหลายข้อประกอบกันก่อนตัดสินใจ

การระบุทีละขั้น

1. 1

   สี

   สีโดยรวมและการแบ่งโซนหรือแถบสีถ้ามี

   ควอตซ์บริสุทธิ์ไม่มีสีและโปร่งใส (ใสเหมือนแก้ว) แต่สามารถพบได้ในหลากหลายสี เช่น ขาวขุ่น (ควอตซ์น้ำนม), ม่วง (อเมทิสต์), เหลืองถึงส้ม (ซิทริน), ชมพู (โรสควอตซ์), น้ำตาลถึงดำ (สโมคกี้ควอตซ์), เขียว (อเวนจูรีน), และสีอื่นๆ

2. 2

   ความวาว

   ลักษณะที่ผิวสะท้อนแสง: วาวโลหะ วาวแก้ว หรือด้าน

   มีประกายแบบแก้ว (vitreous luster) บนผิวผลึกที่แตกหักใหม่ หรือแบบมัน (greasy luster) บนผิวที่สึกกร่อน

3. 3

   เนื้อหิน

   ขนาดเม็ดแร่และสัมผัสของผิว: หยาบ ละเอียด หรือเนื้อแก้ว

   ผิวผลึกเรียบถึงขรุขระเล็กน้อยตามลักษณะการตกผลึก

4. 4

   รูปผลึก

   รูปร่างของผลึกหรือหน้าผลึกที่มองเห็นได้

   มักพบในรูปผลึกหกเหลี่ยมปลายแหลม (hexagonal prisms) ที่มีหน้าปิรามิด (pyramidal faces) หรือเป็นมวลรวมขนาดใหญ่ (massive) หรือเป็นเม็ดเล็กๆ ในหินทราย

5. 5

   แนวแตกเรียบ

   ลักษณะการแตก: ระนาบแนวแตกเรียบหรือรอยแตกไม่สม่ำเสมอ

   ไม่มีแนวแตกเรียบที่ชัดเจน (poor to indistinct cleavage) แต่จะแตกแบบก้นหอย (conchoidal fracture)

6. 6

   สภาพแวดล้อมทางธรณีวิทยา

   ชั้นหินและสภาพแวดล้อมที่พบ

   พบได้ในหินอัคนี (โดยเฉพาะหินแกรนิตและเพกมาไทต์), หินแปร (เช่น หินไนส์, หินชีสต์, ควอร์ตไซต์), และหินตะกอน (เช่น หินทราย, กรวดทราย) รวมถึงในสายแร่ไฮโดรเทอร์มอล

ข้อเท็จจริงสำคัญ

ความแข็ง

7 (ตามมาตราโมส)

ความถ่วงจำเพาะ

2.65 g/cm³

ระบบผลึก

สามเหลี่ยม (Trigonal)

สี

ไม่มีสี, ขาว, ม่วง, ชมพู, เหลือง, น้ำตาล, ดำ, เขียว (ขึ้นอยู่กับสิ่งเจือปน)

ความวาว

แบบแก้ว (vitreous) ถึงมัน (greasy)

ความโปร่งใส

โปร่งใสถึงโปร่งแสง

รอยแตก

แบบก้นหอย (conchoidal)

แนวแตกเรียบ

ไม่มีแนวแตกเรียบที่ชัดเจน (poor to indistinct)

องค์ประกอบ

ซิลิคอนไดออกไซด์ (SiO2)

ลักษณะทางกายภาพ

• ลักษณะผลึก: ผลึกหกเหลี่ยมปลายแหลม, มวลรวมขนาดใหญ่, เม็ดละเอียด
• ชนิดแนวแตกเรียบ: ไม่มีแนวแตกเรียบที่ชัดเจน (poor to indistinct), บางครั้งอาจมีแนวแตกเรียบตามระนาบ rhombohedral ที่ไม่สมบูรณ์
• ชนิดรอยแตก: แบบก้นหอย (conchoidal)
• ความเหนียว: เปราะ (brittle)
• ชนิดความวาว: แบบแก้ว (vitreous) บนผิวผลึกที่สมบูรณ์, แบบมัน (greasy) บนผิวที่แตกหักหรือสึกกร่อน

สำรวจ ควอตซ์